128 VERSLAG OMTRENT HET EILAND 



1. Ligging en uitgestrektheid. 



Nias behoort tot de uitgestrekte eilandengroep, welke van af 3°5' N. B. tot aan 5°3' 

 Z. B. met Sumatra's westerstrand evenwijdig loopt en waarvan Poeloe Simaloe (Hog-island) 

 het verst noordelijk en Engano (Poeloe Telandjang) het verst zuidelijk liggend punt is. 

 Onder al de eilanden, welke deze groep vormen, bekleedt Nias den eersten rang zoo wel in 

 uitgestrektheid als in hoeveelheid zijner bewoners. De eerste bedraagt, de eilanden er bij 

 gerekend, p. va. 127 d geogr. mijlen. De grootste lengte beslaat eene lijn van 68 Sumatra 

 palen lengte, getrokken van af Oedjoeng Telok Dalam tot aan Oedjoeng Lebang, terwijl eene 

 lijn, 24j Sumatra palen lang, gelegd tusschen Oedjoeng Lembaroe en Oedjoeng Seroemboe, 

 de grootste breedte aanwijst. De hoofdstrekking, gelijk aan die van Sumatra, is van Z. O. 

 naar N. W. 



Nias is besloten tusschen 0°18'54' en 1°47' N. B. en tusschen 97°16 f en 98°5'7" O. L. 

 van Greenwich en wordt rondom door den Indischen oceaan bespoeld. De hoofdplaats 

 Goenoeng Sitoli ligt aan de oostkust des eilands op 1°17'30" N. B. en 97°36' O. L. van 

 Greenwich, op ongeveer 17 geographische mijlen (15 in eene graad) van Hog-island, 7 

 van Groot Banjak, ll 1 / 2 van de hoek van Singkel , 18' / 2 van Masallar, 19 van Natal, 

 en 15 van de Batoe- eilanden verwijderd. Gemiddeld kan de afstand van Nias uit den wal 

 yan Sumatra gesteld worden op 14 geogr. mijlen. 



II. Grond gesteldheid. 



In de volle beteekenis des woords kan men het geheele eiland als bergland beschouwen 

 of als de toppen eener submarine heuvelenreeks, die van af Simaloe tot aan Engano heentrekt. 

 De weinige vlakten , welke men steeds in de nabijheid der kust vindt, zijn of alluviaal of 

 koraalopheffingen van lateren oorsprong. Een bepaald regelmatig bergstelsel neemt men 

 alleen waar in de binnenlanden van zuid Nias, het hoogste en voor de geologische forma- 

 tie meest belangrijke gedeelte des eilands. Jammer dat een onderzoek daarvan voor eene 

 reeks van jaren nog tot de onmogelijkheden behoort. Dit bergstelsel nu , of beter gezegd die 

 bergketen, welke te gelijker tijd de hoofdwaterscheiding voor geheel Nias daarstelt, begint 

 aan de zuidoostkust op omstreeks eene dagreis afstand van het strand, en vervolgens eene rigting 

 nemende van oost naar west, dus nagenoeg evenwijdig loopende met de zuidkust, op circa 

 twee dagreizen afstand daarvan verwijderd. Tot op omstreeks eene dagreis de westkust genaderd 

 zijnde maakt die keten een scherpen hoek naar N. N. W., welke rigting nog twee dagreizen 

 verre wordt behouden, om zich vervolgens in enkele, onregelmatig door elkaar geworpene 

 bergruggen en heuvels te splitsen. De gemiddelde hoogte van dezen keten zal p. m. 1200 voet 

 bedragen; uit de verte gezien schijnt dezelve verschillende ruggen te vormen en met tamelijk 

 steile hellingen in het dal af te loopen. Boven denzelven verheffen drie schijnbaar daar toe 



