31 



Het beroemde werk van dr. F. Junghuhn, 't geen ik wel wat eerder had mogen noemen, 

 ,/Java, zijne gedaante, zijn plantentooi en inwendige bouw," waardoor wij met zoo vele heilige 

 plaatsen en tempels in afgelegen bergstreken of op de toppen der bergen zijn bekend gewor- 

 den, die anders grootendeels nog onbekenden voor ons zouden zijn, zal ook meermalen een 

 bron voor mij wezen. 



Den heer G. A. de Lange danken wij ook voor zeer belangrijke mededeelingen van over- 

 blijfsels in terrasvormen of vierkante vakken van vroegere eeredienst, op de toppen van den 

 Tjikorai, den Boekit Toenggoel in de Preanger regentschappen, (*) insgelijks voor Banjoemaas, 

 op den berg Mroejoeg; verder nog voor Bagelen, beiïgten omtrent fragmenten van een kunst- 

 trap in het Diëngsche gebergte, en gevonden Hindoe-voor werpen in Zuid-Bagelen. (t) 



Thans vatten wij den draad weer op, waar wij dien loslieten, keeren wij weder tot de 

 ,z Beredeneerde beschrijving der Javaansche monumenten van het kabinet van oudheden, bij het 

 Bataviaasch Genootschap van kunsten en wetenschappen," door de heeren van Hoëvell en 

 Friederich in het XXI e deel der verhandelingen van het genootschap aangevangen, door den 

 laatste in deel XXII1> voleindigd, een hoogst verdienstelijk werk. 



Eerst geven zij eene beredeneerde beschouwing van 't geen vóór hen over de oudheden is 

 gegeven, besloten door eene verklarende lijst der Sanscrit-namen, welke zij bezigen tot aandui- 

 ding der verschillende attributen en eigenaardigheden van de beelden, die zij beschrijven. Daar- 

 op volgt een beredeneerde beschrijvende catalogus, eerst van de metalen-, vervolgens van de 

 steenen beelden in 's genootschaps Museum voorhanden, 't Is noodig, om genoegzaam voorbereid tot 

 de behandeling van het ons voorgestelde doel te komen, dat wij met den inhoud eene voldoen- 

 de kennis maken, 't Zij ons daarbij geoorloofd, bij verschil van meening, die open te leggen 

 en ter beoordeeling te geven. 



Vele godenbeelden in 's genootschaps Museum zijn aanstonds te herkennen. Wie toch her- 

 kent ze niet, bij een eersten blik, Ganesa met zijn olifants kop; Doerga staande op den stier, 

 uit welks nek Mohaissasoer tracht te ont vlugten, maar dien zij, zoo gereed om hem te dooden, 

 bij de haren gegrepen houdt; Boeddha met zijn kroeze haar, bepaalde houding der handen en 

 het eenvoudige kleed hem om het ligchaam geslagen. Zij hebben nog geheel hun oorspronke- 

 lijke tijpe behouden. "Wie ze in het land hunner schepping heeft gezien, herkent ze ook aan- 

 stonds op Java, hun tweede vaderland. Ook worden ze daarin grooten getale, en overal ver- 

 spreid, gevonden. 



Maar ook andere Godenbeelden komen op Java voor, en velen, wier personen men niet zoo 

 aanstonds weet t'huis te brengen, waarnaar men gissen moet, waarin men zich gemakkelijk 

 vergissen kan. 



Wij willen kennis maken met een dier beelden, dat meermalen voorkomt in de „ Beredeneer- 

 de beschrijving" en daarin, en ook algemeen, als eene voorstelling van Siva, den derden per- 

 soon uit de Hindoe-Trias, wordt beschouwd. 



(*) Natuurk. tijdschr. voor Ned.-Indië, deel XI, pag. 79. 



(f) Verslag van de Geo.desisclie Triangulatie der Resideutien Bagelen en Kadoe 



