66 



woond had, Soera-dalam genaamd, een zeer goed man. Waarlijk eene hoogst belangrijke me- 

 dedeeling, die ik mij daarom haast ter algemeene kennis te brengen. 



Het mag ons echter geenszins verwonderen dat de tegenwoordige Inlanders zoo geheel on- 

 wetende zijn omtrent de herkomst van den steen van Djamboe , evenals omtrent dien van Bui- 

 tenzorg, Pasiran-moeara, Kebon-koppi en Tjaroenten, en indien ze er ons iets van verhalen, 

 dan slechts verdichting geven van hunne vinding of die hunner grootvaders. Immers sedert men 

 die inscriptiën beitelde, werden ongetwijfeld meermalen oorlogen gevoerd tusschen die bergvol- 

 ken, vonden groote verwisselingen plaats in die streken, misschien ook ten gevolge van erup- 

 tien en aardbevingen. Vroeger bewoonde gedeelten en plaatsen werden ten gevolge daarvan 

 verlaten, woest, begroeiden met digte bosschen. En toen daar weer later nieuwe ontginners als 

 bewoners zich vestigden, moesten die steenen voor hen wel evenzeer geheel onbekende wezen, 

 als ze dat voor ons Europeanen zijn. Wie toch kon er hun iets van verhalen; de geschiedenis 

 misschien? Maar tot heden schrijft de Javaan nog geen geschiedenis. 



Thans keeren wij van onze excursie naar Tjampea en zijn omtrek terug, waar wij nog be- 

 langrijke oudheden hebben te bezoeken. Achter het landhuis ligt een olifant, ruw gebeiteld, 

 met afgeslagen snuit en pooten. Hij is van tamelijke grootte. Vroeger moet hij gevonden zijn 

 in de nabijheid van den batoe-toelis te Kebon-koppi, thans ligt hij achter het huis en wel op 

 het graf van een jong mensch, die vele jaren geleden bij een opstand der bevolking viel, en 

 wien de toenmalige landheer den olifant tot grafsteen gaf! 



In de nabijheid van het landhuis verheft zich uit het midden van den alom ontgonnen 

 en bebouwden omtrek een berg, die, nog geheel woest en oorspronkelijk, ons Java teruggeeft, 

 gelijk het 'zich eenmaal vertoonde, toen daar nog geen boom onder den bijlslag gevallen was. 

 Nog mag daar geen boom worden geveld, geen plek ontgonnen. 



Verwonderd vraagt ge naar de reden daarvan, of meent die misschien aan een luim van den 

 landheer te moeten wijten, 't Is alleen zijn w'elberekend belang dat dien berg tot den oorspronke- 

 lijken woesten toestand blijft veroordeelen. Die berg toch, een kalkrotsberg, is een vogelberg. 

 In zijne diepe holen en zich ver uitstrekkende gewelven worden de wel bekende eetbare, vooral 

 door de Chinezen gezochte vogelnestjes, van zoo duren prijs, verzameld. Velde men de hoo- 

 rnen, de vogeltjes zouden niet wederkeeren, elders in woeste oorden hunne nestjes bouwen. 



Wij bragten geheel een morgen door met het klimmen en dalen langs zijne oorspronkelijke 

 paden. Wel zeer vermoeid, maar geenzins onvoldaan keerden wij huiswaarts. 



Op den hoogsten top, Pasir-Sinala genoemd, die geacht wordt omtrent zeven honderd voet 

 hoog boven het landhuis te verrijzen, vonden wij een groep beelden, die wij gaan beschrijven. 

 De groep bestaat uit niet minder dan zes beelden. Zij zijn geheel verschillende van de beelden 

 van Buitenzorg en Artja-domas, behooren niet tot de Padjadjaran-tijpe, maar moeten tot die der 

 Java-tijpe gebragt. worden. 



Nr. 1. Zittende houding, als een Boeddha de beenen over elkander geslagen. Hij houdt beide 

 handen boven elkander tegen het lijf gedrukt. Zij hebben den stengel van een grooten bloem- 

 knop gevat. Om den bovenarm een slang als band, wiens kop en hals opgeheven zijn. Om de 

 polsen drie banden boven elkander. Tot aan de knieën afgewerkt. Van daar zijn de beenen 



