72 



brancle takken en stukken hout. Daarop bereiden de bedevaartgangers hunne spijzen voor den 

 offermaaltijd, sedeka. Nog onlangs was daar een gezelschap geweest. Nooit zal een alleen daar 

 den nacht doorbrengen. Hij vreest de plek, de geesten te zeer, die hem spoorloos zouden doen 

 verdwijnen. Ze komen er om wierook te branden, den offermaaltijd gezamenlijk te houden , hunne 

 geloften te doen. Daarna leggen ze zich te slapen om visioenen te erlangen, te droomen van 

 eene gelukkige toekomst of vervulling hunner wenschen. Ook ontwaken ze vaak 's nachts 

 eensklaps door de vreemdste geluiden in de lucht, of in het bosch, opgeschrikt uit hun slaap. 

 Vooral gaan zij er heen in de maand Moeloed. Ook begeven zich de inlanders steeds naar zulke 

 plaatsen, als ze een opstand beramen. Hun fanatisme wordt er door opgewekt. Ze meenen 

 dan onkwetsbaar te Avorden, ja maken zich diets dan bovennatuurlijke krachten te zullen 

 krijgen. 



De offerdieren worden op de plaats zelf geslagfc. Men meene echter niet, dat zulke bedevaart - 

 gangen alleen godsdienstige feesten zijn. De inlander maakt er gaarne te gelijk een genoege- 

 lijken dag van. Hij gaat naar die plaatsen met zijne bloedverwanten en vrienden, vergezeld 

 van vrouw en kinderen. Het is dan tevens eene feestviering; men eet, praat, lacht, vaak wordt 

 de gamelang er bij gehoord en verhoogen rongings het genot van den dag. Is er een zooge- 

 naamd heilig bad bij, dan wordt 't ook eene algemeene badpartij. Daarna leggen zij zich te 

 slapen. Alles tot verheerlijking of vereering der voorvaderlijke geesten en tot zegen vaa 't geen 

 zij komen vragen. 



Gewoonlijk zijn 't niet de nabij wonenden , welke die plaatsen bezoeken. Meestal komen zij 

 van ver gelsgene plaatsen. Hoe meer verwijderd zulk eene plaats, hoe heiliger in hun oog. Van 

 de stranden komen ze naar het binnenland; van daar begeven ze zich wederkeerig naar de hei- 

 lige plekken aan het strand. Zoo komen er steeds velen van verre, om aan het heilige kanon, 

 een groot en schoon gegoten metalen stuk, dat vroeger op een der bastions van Batavia 's kas- 

 teel heeft gestaan, en thans op het vroegere kasteelplein ligt, te offeren of aan het graf Loear- 

 batang, zeer beroemd, dat buiten de boom van Batavia ligt, terwijl de nabij wonenden beiden 

 onverschillig voorbijgaan. Ook hier zoo geheel w r aar, het bekende, een profeet is niet geëerd 

 in zijn land of geboorteplaats. Wel mogelijk echter, dat de schuld daarvan meer aan de pro- 

 feten dan aan het volk te wijten is, dat de nabij wonenden in hun eenmaal zoo vast vertrou- 

 wen meermalen geschokt, bedrogen, door ervaring wijzer werden, terwijl die van verre nog 

 altijd komen in de kracht van de onschuld des geloofs. 



Links van het pad, dat we afklouterden , is de ingang der. heilige grot, geheel een werk der 

 natuur, onregelmatig gevormd, omtrent twintig schreden diep en van ongelijke hoogte. Men- 

 schenhanden hebben de wortels, die voor den ingang afhingen, tot een stevig vlechtwerk za- 

 men gestrengeld en slechts eene kleine opening gelaten, waardoor ik binnen ging. Er stond 

 nog een klapperdop, waarin wierook gebrand had. Aan het einde is eene opening, waardoor 

 het licht binnenvalt. Reeds lang geleden woonde in de grot een orang betapa, een kluizenaar. 

 Boven ep de rots waren twee, drie regenwater-verzamelbakken uitgehouwen. Een was vier- 

 kant, omtrent een voet diep. Die waren, zeiden ze, door de geesten, djin's, orang aloes, ver- 

 vaardigd, en altijd vol w T ater ook bij langdurige droogte. Ongetwijfeld. Als men naar de heili- 



