80 



steen en, digt met mos begroeid, kan dit voorbij hebben doen zien. Ook is het zeer waarschijn- 

 lijk, dat in de residentie Bantam nog meerdere kramat's worden gevonden, waar ruwe steenen 

 of beelden nog altijd de voorwerpen zijn van de vereering en aanbidding der inlanders. 



Misschien dat we later nog gelegenheid hebben die te bezoeken of daaromtrent bepaalde 

 berigten in te winnen. Voor het oogenblik kunnen we slechts in 't algemeen omtrent die 

 residentie zeggen, dat zijn hoogste berg de Karang en de daarmede verbonden lager, zuidwes- 

 telijk van hem gelegen Soelo-Sarie door de inwoners geacht worden op hunne toppen, en hoo- 

 gere gedeelten, de woonplaatsen van geesten te zijn. 



Ze laten van den Karang ook Hanoman met zijn leger langs eene rivier, de Tambak, afzakken. 



Hanoman wordt dikwijls genoemd in de overleveringen der inlanders. Ze laten hem ook de 

 straat Sunda tusschen Java en Sumatra dempen, om daarover met zijn leger naar den overwal 

 te trekken, en er den strijd te strijden, welken de legenden van het Indische schiereiland- hem 

 over de gedempte straat Palk getrokken, doen strijden met Doromoeko den vorst van Nga- 

 lengka Langka, het tegenwoordige Ceilon. 



Vooral wordt hoog op den Karang, een plaats, Soemoer Soedjoe, als bijzonder heilig verklaard. 

 Die daar gaat bidden en vasten, mag vooral op verhooring zijner wenschen hoopen. Nog altijd 

 gaan er heen. De poeasa-maand is de meest gunstige daarvoor. Die het langste vasten en 

 bidden zullen het .beste slagen. Eindelijk verschijnt hun een geest, in de gedaante van een reus, 

 tijger of ouden man, leunende op een stok. Deze trachten hen nu door vreesselijke verschijnin- 

 gen te verschrikken. Kunnen de bedevaartgangers die weerstaan, dan kunnen ze wederkee- 

 ren, gerust omtrent de vervulling van alles, wat ze kwamen vragen. De bedevaartgangers, 

 die er dikwerf vele dagen vertoeven, mogen daar geen rijst of djagong eten; alleen met blade- 

 ren en wilde vruchten, die ze vinden, hunnen honger een weinig stillen, als de vastenproef te 

 lang mogt duren. Die van daar terugkomen zien er dan ook gewoonlijk ellendig vermagerduit. 



Maar wanneer de Bantammers, die boven anderen gezeleerde Mohamedanen worden genoemd, 

 nog zoo vaak naar die oude heidensche offerplaatsen loopen om daar aan goede of booze gees- 

 ten te vragen, of die te bezweren, in plaats van naar hunne messigits te gaan en tot Allah te 

 bidden, wat blijft er dan toch eigenlijk nog over van het Mohamedanisme op Java? 



Thans vervolgen we onze beschrijving met die van nog verscheidene bid- of heilige plaatsen 

 van het oude Java, gelegen op de hoogten en toppen der bergen. Zou het ons te veel tijd 

 hebben weggenomen die zelf te bezoeken; de beschrijvingen ons daarvan door vroegere reizigers 

 gegeven, zijn ook geheel voldoende om er ons een juist denkbeeld van te geven. 



Memand verwondere zich, dat het oude Java zijne heilige plaatsen tot op de hooge en moeije- 

 lijk te bestijgen toppen der bergen had. De aanroeping der geesten of afgoden op de hoogten 

 vind men alomme onder de heidenen terug. Men denke slechts aan de afgoden, welke ook Is- 

 raël op de hoogten had en aan -'t geen van Elia en de Baaipriesters op Horep wordt verhaald. Werd 

 het bestijgen dier hoogten den geloovigen reeds als een verdienstelijk werk toegerekend, ook daar, 

 zoo zeer verheven boven het gewoel des dagelijkschen levens en de lage vlakte, zoo veel meer 

 nabij den hemel en hunne goden, te midden dier statige stilte en plegtige eenzaamheid der natuur 

 mogten ze wel meenen, dat deze de ware en boven andere heilige plaatsen van aanbidding waren. 



