119 



Wat oordeelt de lezer over deze waarlijk geenzins te verwerpen conjectuur? Is ze hem niefc 

 geleerd, niet diepzinnig genoeg? Ik kan het niet helpen; ze is daarom echter niet minder ont- 

 leend aan het leven en de gebruiken der inlanders, vol bijgeloof. 



Meenen anderen daarin een Boeddhistisch symbool te zien, ; t is mij wel, .als ze mij slechts 

 zeggen kunnen, welk. 



Regts van den ruiten-steen, nabij de pagger, staan nog twee ruwe langwerpige steenen op- 

 gerigt, waarschijnlijk lingam symbolen; de eene anderhalf, de andere een voet hoog. Achter 

 den magtigen kiara, tusschen zijn breed kronkelende wortels, liggen verscheidene graven. 

 Het grootste en hoogst gelegene daarvan, een mahomedaansch graf, is, zoo als men mij zeide, dat 

 van Adipatie Singha tjala. De andere ook zeer waarschijnlijk alle mahomedaansche, zijn on- 

 aanzienlijker. 



Men zou zich zeer vergissen, indien men allen een hoogen ouderdom toeschreef, want men 

 wees mij een, waarop een menigte steenen lagen opgehooopt; het graf was van het klein- 

 kind van een der hoofden. Waarlijk zulk een aanwijzing zou den bezoeker, met nog meer 

 ernst en antiquarische verwachting dan ik, onder den eerwaardigen kiara-boom rondgaande, 

 luimig kunnen stemmen, ook tegelijk diep teleurstellen. Ik bleef intusschen, om in mijn 

 goed geloof niet geschokt te worden, de steenen met hun Kawi-opschriften in het oog houden 

 en dacht: deze plek, eenmaal een heilige bid- en priester-, was toen ook voorzeker een 

 heilige grafplaats. De tijd deed echter met het gebeente dier oude dooden, ook hun graftee- 

 kenen wederkeeren tot het stof waaruit ze Avaren genomen; en lijken van Mahomeclanen, 

 tot zelfs dat van het kleinkind van een 'der levenden, die er thans _ met mij rond gaat, na- 

 men hun plaatsen in! 



De graven zijn alle met ruwe keijen omlegd en met handjoeangs omplant. 



Als ge voldaan van de bezigtiging van den steen met zijn ruiten-bord en indrukken u 

 omkeert, dan staat gij tegen over een opening in den pagger. Daaruit voert u een net 

 paadje aan beide zijden met handjoeangs beplant, vijf-eu-dertig schreden lang, naar de tweede 

 heilige ruimte van Kwali's astana gedeh. Regts van dat paadje, ligt nog een van gras en 

 bladeren schoon gehouden langwerpige plek, twaalf passen lang, vijf breed, waarop ook twee 

 langwerpige steenen staan opgerigt. Men zeide mij, twee graven uit den ouden tijd. Die 

 tweede ruimte is echter niet vierkant, noch afgepaggerd, maar langwerpig, negen-en-twintig 

 schreden lang, van ongelijke breedte, en met zorg, rondom hare verschillende monumenten, 

 die we thans gaan zien, schoongehouden. 



Wij vangen aan met dat, 't meest links van het paadje gelegen, 't Is een ruwe steen, lang- 

 werpig, boven hoekig, hoog drie voet negen duim. Hem tegenover staat een ander boven 

 spitser eindigend, hoog bijna twee voet. Nog enkele keijen, grootendeels in den grond begra- 

 ven, liggen er om heen. Een kiara-, hoeroe- en nog andere boomen overschaduwen de groep. 

 Die hoogste steen vertoont ons ook een inscriptie, van twee regels; de bovenste zes, de onder- 

 ste slechts twee letters bevattende. Zij zijn van dezelfde soort als die der verklaarde steenen. 

 Men zond er den heer Friederich zeker geen afschrift van, want wij missen bij hem haar litho- 

 graphie en verklaring. 



