151 



gen heuvel, te midden van een boschstreek, en bestaat nog maar alleen uit den voet des tem- 

 pels, welke aan iedere zijde negen schreden lang is. Men had later daar binnen een maho- 

 medaansch graf gemaakt. Nabij de ruïne stonden nog, onder het geboomte, een Doerga, Ganesa 

 en Nandi, doch allen beschadigd en geenzins schoon gebeiteld, evenmin als die van den Oena- 

 rang. 



Voor wij dien heuvel bereikten, beklommen wij eerst nog een lageren, aan onzen weg gele- 

 gen, waarop wij een linggam-pedestal vonden. Men zei mij, dat nog verscheidene zulke pede- 

 stals op het de vlakte van Ambarawa omgevende randgebergte gevonden worden, echter al- 

 leen staande, niet omringd van gehouwen steenen. Wij moeten daarom gelooven, dat zij nim- 

 mer in tempels besloten waren, maar steeds open in de lucht gestaan hebben. Allen zijn, even 

 als de beelden en tempels van den Oengarang, uit een broozen steen gehouwen. Reeds meer- 

 malen spraken wij over de linggam-pedestals. Zij zijn gemakkelijk te herkennen, bestaan uit 

 een kubiek van verschillende hoogte, eenvoudig of met veel lijstwerk ombeiteld. Die, welke 

 wij tot hiertoe zagen, behooren tot de eersten. Wij zullen later, vooral in midden- Java, zeer 

 schoon en keurig gebeitelde ontmoeten. Wij hoorden reeds, dat zij boven een tuit hebben, 

 welker uiteinde, bij de fraai gebeitelden dikwerf zeer duidelijk de joni voorstelt, en in het 

 bovenvlak een vierkant gat, waarin de linggam, door een boven afgeronden cylinder voorgesteld, 

 los is geplaatst. Deze wordt daarom gewoonlijk afzonderlijk gevonden, indien hij niet verlo- 

 ren is geraakt. 



De tuit diende ook ongetwijfeld om het offer-Avater, waarmede men den linggam overgoot, 

 te doen afloopen. 



Zulke pedestals worden zeer velen, alomme verspreid, gevonden. Op het landgoed Pinggin, 

 nabij Soerakarta, werden verscheidenen uit den omtrek zamen gebragt. Zoo ook op dat van 

 den heer Lichte, Tandjong-tirto, nabij Djocdjo, waaronder bijzonder schoon bebeitelde; ook in 

 den tuin voor het residentie-huis te Magelaan, insgelijks zeer fraai; nog elders, hier en daar. 

 Wij vonden ze in tempels, gelijk op den Oenarang, ook op den Diëng, zoo als wij aanstonds 

 zullen hooren; maar hoorden tevens, dat zeer velen zonder tempel en wel op verhevene plaat- 

 sen, als voorwerpen van huldiging, werden geplaatst. Ik zou bijna vergeten, dat ik op mijn 

 weg van Ambarawa naar de pasangrahan Taroekan, zeven paal van Avaar ik de hooger ge- 

 legen Oenarang-tempels bezocht, nog twee beelden, niet ver regts van het bergpad, in de 

 sawah's vond. Het eerste te Sabin-retjo, een paal noord-west van Ambarawa. Het is een 

 vier-armig beeld op een breed voetstuk gezeten; de beide achterarmen zijn opgeheven, de han- 

 den beschadigd; ook de beide voorhanden, waarvan de eene op de knie, de andere op de 

 in Boeddha-houding gelegde voetzool is geplaatst. Het beeld is een en een halven voet, — 

 liet voetstuk een halven voet hoog. Het draagt een kroon, in de kroon een wassende maan, 

 verder halssieraad, oorhangers, boven- en beneden-armbanden. 



Een halve paal verder, weder van mijn paard gestegen, en links afgegaan zijnde, vond ik bij 

 een waterplaats, Soemoer-Loemoet genoemd, een Ganesa, twee en een halven voet hoog, zeer 

 verminkt. De beide achterarmen zijn afgeslagen, de toonen zijn gekapt, en een gedeelte van 

 de kroon staat los op het hoofd, waarvan slechts de helft is overgebleven. 



