177 



een twee-annig beeld, hoog twee ea een halven voet, zonder versierselen, de beide handen ge- 

 slagen aam een buitengewoon groote en natuurlijk voorgestelde linggam. Hoofd en priaap zijn 

 van het ligchaam geslagen, maar -daarmee later weer vereenigd. Het beeld wordt door de in- 

 landers Kjahi Deipo genoemd. 



Op den zuidelijken voet van den Pandan ligt een dessa, genaamd Krat on, in wier nabijheid 

 een menigte gebakken steenen verspreid liggen. Geen beelden worden daar gevonden. Wij 

 ontmoeten die echter westelijk van den Pandan, in een bosch, omtrent een halven paal van het 

 gebergte Ngloejoe, district Temajang, afdeeling Bodjonegoro. Daar is een Doerga, gewone, 

 voorstelling, drie voet hoog. In de nabijheid ligt nog een nandi, en op eenigen afstand verder 

 worden nog twee-armige Ganesa's gevonden. Beide de handen op de knieën rustend, terwijl 

 de snuit los voor het ligchaam afhangt. Zij dragen Oepavita's in een soort van kroonen. Ze 

 voeren echter geen der hun eigen insignia en zijn verder weinig versierd; ook, even als de 

 Doerga, beschadigd. De eene is ruim twee, de andere bijna drie voet hoog. Op het achter- 

 stuk van de Doerga staat een jaartal gegrift. 



Nog worden in de afdeeling Bodjonegoro op twee plaatsen een menigte meer of minder ver- 

 spreid liggende groote roode baksteenen gevonden. Nog geen twintig jaar geleden was hun 

 getal veel grooter en waren daar ook nog muur-fragmenten over. Zij werden grootendeels 

 weggehaald. De twee plaatsen heeten Djipang-passer en Djipang-oeloe. 



De eerste ligt vijf paal boven Padangan, aan de Solo-rivier, de laatste twaalf paal beneden 

 Ngawie aan dezelfde rivier. 



Wij mogen gelooven dat beide plaatseen hebben behoord tot het gebied, ja, zetels waren van 

 den vorst van Djipang, genaamd Pangeran Adipati Panongson. 



Na den dood van den derden sultan van Demak genaamd Trangono, werd diens uitgebreid 

 rijk, in verschillende kleineren verdeeld. Daarvan was Djipang één; een ander was dat van 

 Parwoto, welks hoofdplaats we in Koedoes bezochten, waarvan we daar nog weinige overblijfselen 

 deden kennen; een derde was dat van Kali-ngamat, welks vroegere hoofdplaats zes paal van 

 Koedoes, den weg naar Japara op, wordt aangewezen, maar waarvan niets meer overig is 

 dan de naam. Het vierde rijk, dat later weldra alleen magtig werd, was dat van Padjang, 

 welks kraton en ruïne wij later willen bezoeken. 



Die splitsing deed nog verder de rijken van Bagelen en Kadoe onder den Adipati Maas Ti- 

 mor, en één in oostelijk- Java ontstaan, dat benevens Madura ook de landen van Soerabaija 

 en Passaroean omvatte. 



Ik maakte een voor het doel mijner reize hoogst interessante wandeling op het kerkhof van Toeban. 



"'t Is voorzeker een der oudste kerkhoven van Java en bestaat, gelijk die allen, uit verschei- 

 dene ommuurde pleinen en pleintjes, die men door oude eerwaardige poorten binnen treedt. 

 Daar ligt Soesoehoenan Bonang, een der negen Islams-heiligen, first rate van Java, begraven. 

 Wij spraken reeds van hem. Hoe het kwam, dat hij te Toeban, en niet te Bonang, zijn woon- 

 plaats, begraven werd? Op die vraag wordt zeer verschillend antwoord gegeven. Sommigen 

 zeggen, dat een wonder van Allah, anderen, dat een diefstal hem op het kerkhof van Toeban 

 een graf deed vinden. 



23 



