210 



loopend zuidelijk einde. In haar front ten noorden wordt zij begrensd door een belangrijke 

 diepte, zeer waarschijnlijk gegraven, welke beide rivieren vereenigt. Tijdens mijn bezoek, aan 

 het einde van een langen en bijzonder droogen oostmoesson, lag de diepe gracht droog, waar- 

 door vroeger voorzeker water stroomde, zoodat de gansche versterking door water ingesloten 

 was. De weg van Malang naar Toempang loopt van west naar oost dwars door Kotta Bedah. 

 Het hoogere terrein tusschen beide rivieren dan dat beoosten en westen daarvan, voorzeker 

 daardoor nog meer zoo geheel geëigend voor een vesting, is uitgespoeld, zoodat ge er regts en 

 links tegen de hoogte opziet, en van daar paden naar boven voeren. De Brantas overgere- 

 den, reden wij regts de hoogte op. Weldra vinden wij een menigte gebakken steenen. Maar 

 west afgereden, waar de Brantas in de diepte stroomt , vond ik nog belangrijke overblijfselen 

 van muren. De steenen zijn van gelijken vorm en grootte als die van Modjopahit, één voet 

 drie duim lang, omtrent een halven voet breed en drie duim dik; ook goed gebakken. Ze 

 zijn echter niet vlak, zonder eenige verbindende stof op elkander hechtende, gelijk die van 

 Modjopahit, maar door een zeer dunne kleilaag verbonden. 



Ik volgde een nog overgebleven muurgedeelte, waartegen aarde was opgehoogd, dat echter nog 

 daarboven uitkwam en zich regtlijnig van noord naar zuid uitstrekt. Langs den buitenkant 

 gaande en den muur met eenige aandacht opnemende, ontdekte ik daarin een gat, nog een 

 tweede, nog een derde. Ik liet ze met een bamboe peilen en overtuigde mij spoedig dat een 

 nader onderzoek wel de moeite zou beloonen. 



Spoedig waren eenige koelies met de patjol bezig, werkten steenen en aarde weg. De 

 gaten werden grooter, het licht viel een weing binnen, en nu vond ik, binnen een afstand 

 van vier en twintig schreden, vier horizontaal in den muur gaande openingen van verschil- 

 lende diepte, van drie en een halven, zes en een halven, zeven en een halven voet. Ook de 

 hoogte was verschillend, van een en een halven tot twee en een halven voet. 



De breedte was gelijk, omtrent twee voet. Boven naderden de steenen elkander in top, 

 de hoogere lagen over de lagere heenspringende, even als de tjandi-daken inwendig, en 

 vormden zoo een soort van dak. De wedono der hoofdplaats, die mij vergezelde, was zeer 

 verwonderd over het vinden dier openingen, had er vroeger nooit van gehoord, en weet 

 daarvoor geen andere verklaring te geven, dan dat men ze uit aardigheid, voor genoegen in 

 den muur had uitgespaard! Ik kan het doel dier openingen niet raden, maar zou ze, op een 

 andere plaats gevonden, voor gemetselde graven hebben gehouden, waarin men de langere 

 of kortere doodkisten slechts naar binnen had te schuiven. 



Verder was de muur doorgebroken door een pad, dat van de rivier naar de hoogte voerde. 

 Hij was moeijelijk te volgen wegens de vele paggers. Ook waren nog verder de steenen weg- 

 gebroken en op hoopen geworpen. 



Aan de oostzijde had men ze als muur weer opgestapeld. Het aanleggen van tuintjes door 

 de latere bewoners had de steenen doen wegruimen. 



Het terrein van het oosten naar het westen een paar maal overgaande, vond ik daar nergens 

 fondamenten. De muur was echter op verscheidene plaatsen nog terug te vinden ; zoo ook aan 

 de noordzijde langs de gegraven diepte, waar men ook, om een doorgang te maken, den muur 



