2 



Tot op dit oogenblik ontbreekt er een volledig overzigt van al de in dezen Archipel aan- 

 wezige talen en dialekten, uitmakende de schalmen van den grooten Maleischen taaiketen, 

 dat als het resultaat van een alomvattend, planmatig onderzoek kan worden aangemerkt. 



De kennis van de onderlinge verhouding der deelen in het algemeen laat nog alles te wen- 

 schen over. 



Ik heb het voornemen in de volgende bladzijden eenige in de talen des lands geschrevene 

 opstellen, van gelijken inhoud, bekend te maken. 



Op dusdanige wijze, alhoewel afwijkende van de gewone methode van behandeling, wil ik 

 pogen licht te ontsteken omtrent verscheidene nog onbekende talen en dialekten, welke in de 

 Spaansche bezittingen en op Noord- en Midden-Celebes gebezigd worden. 



Overeenkomstig het gemaakt bestek bepaal ik mij slechts tot eene bloote mededeeling van 

 bovenbedoelde opstellen , voorzien van korte aanteekeningen. 



Het aanwezen eener verzameling van kleine opstellen van gelijken inhoud van al de op 

 deze eilanden- wereld gebezigde talen en tongvallen, liefst oorspronkelijke stukken, acht ik 

 geenszins overbodig, ofschoon J. C. Adelung in zijn „ Mithridates" zoodanige Sammlungen /f Cu- 

 riositeiten- Cabine tte" noemt, en H. Steinthal in zijne u Classifihatton der Sprachen" daarover een af- 

 keurend oordeel velt, als zijnde van geen u loissenschaftliches Interesse." [ l ) 



Behalve dat zulk eene verzameling het onontbeerlijk bouwmateriaal oplevert om de talen 

 van onzen Archipel kritisch te klassificeren, is het aan geen twijfel onderhevig, dat het taal- 

 vergelijkend onderzoek daardoor in vele opzigten zal worden gebaat. 



Uit dien hoofde heb ik besloten, bovenvermelde, bepaaldelijk ten nutte van den inboorling 

 dezer landen geschreven stukken ook met dat doel te publiceren. 



De bedoelde opstellen, alle bij gebreke van een oorspronkelijk in gebruik zijnde letterschrift 

 met Romeinsche karakters geschreven, luiden: 



A. In het Vagalasch. 



I. ( 2 ) 

 Ngaioendang isang ilaga magoeika ang katawannia, nasakit angatainia: // aiaoe naakoe matira 



{ l ) Bij meerderen vooruitgang der taalwetenschap bestaan er natuurlijk geene bedenkingen tegen, om deze 

 opstellen ais oude overjarige bouwstoffen in een » Curiositeiten- Cabinet" eene plaats te doen innemen, naast de 

 zoogenaamde » Vater-Unser-Sammlungen" en de talrijke- woordenboeken en spraakkunsten, die op den leest eener 

 verouderde wijze van behandeling geschoeid zijn. 



( 3 ) In het Nederduitsch, zooveel mogelijk woordelijk, overgebragt, als volgt: 

 Het geschiedde eenmaal, dat eene rat, verdrietig zijnde, tot zich zelve sprak: „ik verlang hier op de plaats 

 „ mijner geboorte niet langer te toeven; ik wil gaan over bergen en dalen, ten einde andere landen te zien, waar, 



