/■/meester zijn, moet men alles opkoopen tegen hoogere prijzen, mits de grooten beloften doen 

 „om met de Engelschen niet te handelen, en, zulks trachtende, alles aanhalen, wanneer dezelve 

 ,/öf thuis zullen blijven, öf in Nederland tot eenig accoord beter verstaan willen." 



Bij missive van den 28 sten Januarij 1615 communiceren de Heeren M rs , dat er gecommitteer- 

 den uit Engeland verwacht werden, om over de vereeniging der Engelsche en Nederlandsche 

 Comp: te handelen, doch recommanderen tevens: //intusschen moet alle devoir aangewend wor- 

 dden, om de Engelschen den handel in de Molukken, Ambon en Banda te beletten, opdat 

 //geen specerijen bekomen/' 



Volgens missive van den 30 stei1 April 1615 hadden de gem: gecommitteerden, onder pretext 

 van de vrijheid aller natiën en het regt der volkeren, verzocht, om den vrijen handel in de 

 Molukken, Amboina en Banda te mogen genieten; doch daarop door de Heeren M rs aangetoond 

 zijnde, dat zulks niet redelijk, niet regtmaüg en niet mogelijk zoude wezen, was die conferentie 

 vruchteloos afgesneden; echter, omdat de Engelschen haar uitlieten, om met 4 a 5 schepen 

 eenigen hoek omtrent Loehoe en Kambello, alsook Poelo Aij, Poelo Rhun of andere plaatsen 

 van Banda in te nemen, dan wel de Indiërs door giften, vermeerdering van prijs of geweld 

 tot den handel te brengen, zoo recommanderen de Heeren M rs aan de Hooge Regering: 



//Wijl de totale ruïne van 's Comp : handel daarvan dependeert, om de bevorens gebruikte 

 //middelen bij den Gouverneur Reaal, en door de vergadering van zeventienen geordonneerd, 

 z/te emploijeren. En dus, zoo de Engelschen de Indiërs met geweld tot den handel willen 

 //dwingen, hen te defenderen, zoo door vermeerdering van prijs, alsdan de Indische vaartui- 

 zzgen enz. aan te halen en straf te oefenen tot verkrijging van ontzag. 



//Vooral zorg te dragen, dat zij geen voet aan land krijgen of forten bouwen, en zoo zij zich 

 z/niet ontzien ons volk, schepen en goederen van onze geallieerden en bondgenooten met ge- 

 kweld aan te tasten, hetzelve, na voorafgaande insinuatie, met geweld te keeren, op fundament 

 z/van bescherming onzer geallieerden, en voorstand der contracten, en het regt voor ons daar- 

 z/door verkregen. 



//Voorts zulks mede te doen , zoo ons eenig geweld of overlast aandoen , of eenig volk bui- 

 v ten onze wil en intentie in eenige plaatsen aan land stellen en zetten, om ons den verbonden 

 z/en bij de Indiërs alleen geaccordeerden handel te ontnemen. 



z/Doch eenige assistentie van verversching noodig hebbende, haar zulks tot redelijken prijs toe 

 ,/te staan, mits van die plaatsen vertrekkende en van alle attentaten tot nadeel van onzen 

 //handel aldaar desisterende. 



z/En ofschoon zij daarbij schade mogten lijden en daarover in Europa over ons klagen en 

 z/groote pretensiën formeren, was zulks echter beter als den handel te verliezen en verderven." 



Zijnde ten dien einde zelfs een project-insinuatie door de Heeren M rs opgesteld en herwaards 

 gezonden, hoedanig de Engelschen te waarschuwen om zich te onthouden van alle attentaten 

 tegen onze contracten of derzelver effecten, wijl wij dezelve zouden main tineren. 



Bij letteren van den 6 den Mei 1616 ordonneren de Heeren M rs de observantie der vorige 

 orders, alsmede om diverse plaatsen, //die men niet alle kon bezetten, te destruëren, van in- 

 z/woners, die geen regard op de contracten slaan, te depopuleren en de specerijbosschen te 



