— 28 — 



De heer von Erath nam aanvankelijk eenige maanden tijd om de bewijzen 

 van de wandaden dezer broeders te verzamelen en , daarin geslaagd zijnde , nam 

 hij hen, op 25 November 1785, in arrest en zond hen naar Batavia, waar zij //de 

 //insolentie hadden om hunne herstelling te verzoeken." In stede hiervan wer- 

 den zij naar Ceilon verbannen. 



Tot panglima van Padang werd aangesteld Soetan Gambo galar Radja Mang- 

 soer, behoorende tot het geslacht van den voormaligen panglima van dien naam, en 

 tot bandahara Radja di Ilir, die vroeger ook die waardigheid bekleed had. 



Veel goeds was van dien bandahara niet te verwachten. Hij was altijd een 

 twistziek en lastig man geweest , en de Regering waarschuwde den heer von Erath , 

 bij den brief van 16 Mei 1786, waarbij zijne handelingen ten opzigte van Radja 

 Djohan c.s. werden goedgekeurd , om een waakzaam oog te houden op Radja di Ilir , 

 //zoowel als op zijn boos en kwaadaardig doch over hem heerschend en onze natie 

 //hatend wijf." 



De panglima Radja Mangsoer viel echter ook niet in den smaak der bevolking van 

 XIII Kota. Zij eischte zijne afzetting , sloot de handelswegen , en de gezaghebber was 

 genoodzaakt toe te geven, zoodat Mangsoer in het laatst van 1787 werd ontslagen. 



Hoe diep de magt der Compagnie te Padang gezonken was , blijkt ook daar- 

 uit, dat de Regering, terwijl zij het ontslag van Radja Mangsoer goedkeurde, den 

 gezaghebber schreef, dat zij hoopte, dat hij //die van de Tiga-blas Kotas zal kunnen 

 //overtuigen, dat de Compagnie niet steeds haar waardigheid en autoriteit zal kunnen 

 //laten krenken en dat zij ook den aangestelden panglima bestendig als zoodanig zullen 

 //erkennen , zoo lang hij zich wel gedraagt en geen billijke reden ten contrarie zal 

 //geven, zonder met nieuwe verzoeken tot verandering te voorschijn te komen, die 

 //men niet zou kunnen inwilligen"; — en mogt dit niet helpen , dan werd de gezag- 

 hebber gemagtigd den hoofden van XIII Kota //onder protestatie tegen de gevolgen, 

 //voor te houden, dat, indien men op die manier, tegen verbanden en gebruiken , van 

 //de Compagnie wil handelen, zij genoodzaakt zal wezen van daar op te breken." (') 



De christen maatschappij had te Padang ook bittere tijden te doorworstelen 

 gehad. 



Het Engelsche bestuur had de wreedheid gehad bij schriftelijke overeen- 

 komst, al de christen en Europesche ingezetenen te stellen onder het uitsluitend gezag 

 van den panglima, //die zich dan ook zoodanig heeft doen gelden, dat de meeste 

 //burgers zich de herinnering daaraan schamen." Yerscheidene meisjes van Europesche 

 afkomst werden in dien tijd gedwongen tot het mohamedaansche geloof over te gaan 

 en daarna tot bijzitten (enkele tot wettige vrouwen ( 2 )) genomen door Padangsche 



(*) Missive 30 Junij 1788. 



(*) Zulke huwelijken hebben te Padang meer plaats gehad. De beide thans nog levende weduwen van den 

 in 1867 overleden panglima of hoofd-regent, Soetan Iskander, zijn afstammelingen van Europeanen, evenals de 

 moeder van den tegenwoordigen radja van Troesan, die, op grond daarvan, beweert een Rotterdammer te zijn. 



