— 69 — 



voor liet gouvernement heb laten planten; en bijaldien een van hen verwaten genoeg 

 mogt zijn om zulks te ondernemen, zal het eerste Fransche schip, 't welk daar ter 

 reede mogt verschijnen , geautoriseerd zijn den Gouverneur te dwingen denzelven aan 

 het hoofd van het garnizoen wederom op te doen rigten en zelfs over den hoon , de 

 Fransche natie aangedaan, wraak te nemen. 



Art. 10. Geen Fransch schip of geallieerde van Frankrijk zal, gedurende den 

 koers van dezen oorlog, eenige contributie van de ingezetenen van Padang vermogen 

 af te eischen ; doch in gevalle zich op de reede of in de rivier schepen , toebehoorende 

 aan vijanden der Fransche Repubhek , mogten bevinden , zal het Fransche schip de magt 

 hebben om dezelven prijs te maken. 



Dubbel tusschen ons gepasseerd, ten einde zoowel aan de eene als de andere 

 natie te bewijzen . dat geene andere schade of nadeel den ingezetenen is aangedaan 

 dan die geene, die door de oorlogswetteu werd geautoriseerd. 



Te Padang den 9den December 1793, in het 3de jaar van de Fransche .Republiek. 



(w. g.) F. LE MÊME C 1 ). 



Hoewel dit stuk, dat een midden-ding schijnt tusschen eene overeenkomst en 

 een testament , gedagteekend is den 9den December , werd het , zooals hierboven is 

 vermeld, inderdaad opgemaakt en onderteekend den 17den. Jn een brief aan de Rege- 

 ring van 3 April 1791 noemt de heer Chassé die eerste dagteekening dan ook teregt 

 //valsch". 



Misschien heeft Le Même de dagteekening op 9 December gesteld, omdat die 

 dag de voor de Franschen te Padang glorierijke dag was geweest , waarop zij hunne 

 republikeinsche harten hadden verlustigd. 



Toen toch hadden zij voor de woning van het Opperhoofd den Yrijheidsboom 

 geplant, waarvan in art. 9 van de capitulatie wordt gewaagd, bestaande uit eene 

 lange staak met eene Phrygische muts er op , waarvoor , bij gebrek aan beter , werd 

 gebezigd een wollen muts , zooals men thans nog vele Niassers te Padang ziet dragen. 

 Een gelijk symbool werd ook op de deur der woning van Chassé geschilderd. 



Des morgens te 10 ure waren alle inwoners van Padang tot de ;!Lgtigheid op- 

 geroepen. De FVanschen waren aanwezig ten getale van 250 man , gewapend met 

 geweren en pistolen, waarschijnlijk om de Padangers, die den aard van het zinnebeeld 

 niet mogten begrijpen , van zijne heerlijkheid te overtuigen. 



Zij schaarden zich in twee rijen en plantten den boom onder het zingen van 

 de Marseillaise en het afschieten hunner wapenen , die met scherp geladen waren. Daarna 

 vormden zij een kring, waar binnen de Europesche ingezetenen werden geleid, aan wie 

 de belofte werd voorgelezen , dat zij , gedurende den loopenden oorlog , geene wapenen 

 tegen de Franschen dragen en de aanwezigen, gedurende hou verblijf, van levensmid- 

 delen voorzien zouden. 



(') Het afschrift, waaraan het bovenstaande ontleend is, draagt niet de onderteekening van den heer 

 Chassé, maar is voor «accoord" geteekend door den eersten gezworen klerk ter secretarie van Hun HoogEdel- 

 heden, S. D. 01der~eel. Waarschijnlijk was het duplicaat, dat Le Même medenaru, door Chassé onderteekend. 



