— 55 — 



het vorige jaar ingezameld waren, doch toen, uit hoofde der plaats gehad hebbende 

 veranderingen, niet hebben kunnen geleeverd worden: zo dat de leverantie in dit 

 jaar eigentlijk niet meerder heeft bedragen dan ponden 17293. 



Tn of voor liet jaar 1811 ponden 16625. 



In * » » » 1810 * 14000. 



In vvv// IS09 12000. 



In •> » » » 1S08 n 9835: 

 en zo verder opwaards , elk jaar minder , na mate er «reiniger volwassene bomen aan 

 handen waren, en gevolgelijk kan men reekenen, dat hier noch geen 7 bomen zo 

 veel geeveu , als in de Bataviasche Bovenlanden een enkelde doed. Dit onderscheid 

 is inderdaad te import int dan lat het de opmerking van het Gou vernement niet zoude 

 meriteeren. Aan gebrek van oppassing en toezicht kan het zelve ondertusschen niet 

 wel toegeschreeven worden , daar uit het hier boven aangehaalde blijkt , welk een mee- 

 nigte volk dagelijks in de thuinen aan den arbeid word gehouden ; en even min aan 

 eene verkeerde, of oneigene behandeling der plantagien, dewijl men daaromtrent in 

 alles die zelvde wijze volgd . welke in de Bataviasche Bovenlanden plaats vindt. De 

 oor/aak van dit verschijnzel kan en moet derlialven eenelijk gezogt worden in de ge- 

 steldheid van de grond zelve, en waarlijk, als men deeze laatste met oplettendheid 

 beschouwd . laat zich die oorzaak ook wel spoedig ontdekken. De koffij heester een 

 zachte, losse en eenigzints vochtige grond beminnende, kan de zware taije kleij zeeker 

 weinig daarvoor geschikt weezen , nadien deeze kleij , in de Oostmouzon . geheel uit- 

 droogd , van een splijt en dan zo hard word als steen , zo dat zelvs het gras en alle 

 andere gewassen , welker wortels niet diep genoeg kunnen doordringen , moeten te niet 

 gaan, of ten minsten zeer aan het kwijnen raken, en zonder dat daarin op eeniger- 

 hande wijze is te voorzien, nadien de Revieren en spruiten als dan veel te laag zijn, 

 om het water op de velden te kunnen laten lopen, en het in de thuinen arbeidend 

 volk ook met geen mogelijkheid eenige andere als de laatst geplante boomtjes kan 

 begieten nadien deeze thuinen gemeenlijk op eenige afstand van de Revieren hebben 

 moeten worden geplaatst . om de verwoestingen door de jaarlijks plaats hebbende 

 overstromingen voortekomen , en de gegravene Putten in het heetste van het jaar ge- 

 tijde , gewoonlijk ireheel uitdrogen, zo dat op veele plaatzen zelvs de Ingezeetenen ver- 

 plicht zijn hun drinkwater van heel verre te moeten halen. En het is dan ook om 

 alle deeze reedenen, ik vermeene, dat van de voorschr. thans in weezen zijnde koffij 

 plantagien. zo wel als van alie verdere, welke men in den \ervolge noch in het 

 S urabajasche mogt komen aanteleggen, nimmer \eel goeds zal te verwachten weezen 

 en het in teegendeel voor 's Gonvernements bélangens als veel voordeeliger is te be- 

 schouwen van deeze Culture, voor zo veel rilt Regentschap betreft, geheel en al af- 

 tezien , dewijl de winst op de koffij, hoe aanzienlijk die ook zijn moge, of indertijd 

 noch mogte worden echter op verre na in geene vergelijking kan komen, hij de 

 oneindige moeite en arbeid , welke aan de Plantagien alhier moet worden besteed , ik 

 zwijge noch van de kosten der administratie en dan het gemis der gronden, waarop 



