— 5 — • 



meiijk in het laatst der 17 e eeuw, niet op zich zelf; want in dat geval had de kom- 

 pagnie geen verlof behoeven te vragen aan den Matdramscïten keizer om het tegen de 

 Kidolsche roover-benden te verdedigen. 



Op bedoelde dwaling hebben echter Valenüjn-, Mossel, Nederhurgh, de kommissie 

 van 1805 en zoo velen meer, die elkander sedert eenvoudig naschreven, voortgezondigd. 



NogtanS schijnt de kommissie van 1805 reeds op het spoor gekomen te zijn 

 van andere meeningen ter zake, bij de Inlandsche Regenten in omwandeling. 



Sprekende van het Regentschap Tjiandjoer en van de distrikten Tjiblagon, Tji- 

 kalong en de Bjampangs, welke, volgens hare inlichtingen, moeten gerekend worden te 

 behooren, onder de met den zwaarde geconquesteerde landen van Jakkatra, waarover 

 de Hooge Regering eene souvereine magt en heerschappij uitoefenen mogt, vervolgt 

 zij aldus : 



//Eenige lieden echter zijn van meening, dat dezelve in vroegere jaren, niet ge- 

 //staan hebben onder Jakkatra , maar onder Cherihon , hetwelk een apart koningrijk zou 

 //geweest en bestuurd zijn geworden door drie prinsen gebroeders, afstammelingen van 

 //Hadjie Sokko (*), die uit Arabi'è overgekomen en de eerste bevolker geweest is. 

 //Eenige der Regenten (hier schijnen die van de gehèele Preanger bedoeld te worden) 

 //verkeeren almede in dat denkbeeld , terwijl andere van eene opposiete meening zijn 

 //en voorgeven , dat deze Regentschappen , noch onder Jakkatra , noch onder Cherihon 

 //gestaan en zich in den aanvang (?) uit vrijen en ongedwongen wil van derzelver be- 

 //stuurders , de voorzaten der tegenwoordige Regenten , afstammelingen van zekeren 

 >/Ratoe Goeroe (?) hebben begeven onder de bescherming der Compagnie, hetwelk, als 

 //men de daarbij verhaald wordende omstandigheden (?) in aanmerking neemt, zeer 

 //waarschijnlijk voorkomt." 



//De oorsprong verliest zich in de overlevering en verdichtsels en de nieuws- 

 gierigheid moet zich met die verhalen , hoe twijfelachtig en onzeker die ook wezen 

 //mogen , tevreden houden , waar men geen anderen heeft , noch bekomen kan, want 

 //onder de retroacte'' 1 (hier wordt weder gemakshalve Nederhurgh nageschreven) //der 

 //Generale secretarie, is nergens eenig blijk te vinden , hoedanig de voornoemde landen, 

 //onder de onmiddelijke heerschappij van de toenmalige Oost-Indische Compagnie 

 //gekomen zij 11." 



Men stuit hier vooreerst op de onbestemde uitdrukking : nïn den aanvang", 

 ten andere op de niet medegedeelde omstandigheden , welke ^verhaald worden', omtrent 

 de vrijwillige onderwerping der bedoelde Regenten aan de kompagnie. 



Eindelijk wordt, zonder eenige notitie, voorbijgegaan, het geheele tijdvak der 

 Mataramsche Opperheerschappij , welke zich , gelijk later zal worden aangetoond , wel 

 degelijk over het Tjiandjoersche grondgebied heeft uitgestrekt. 



O Denkelijk is kier verwarring in de beteekeiiis van «hadji", dat zoowel «vorst" als "pelgrim" wil 

 zeggen. 



Hadji of adji Saka was een hindoesch vorst, die, voor zoo veel bekend, nooit Java betrad doet er kolo- 

 nisten heen zond. 



