— 110 — 



had tevens de terugroeping van Daendels en zijne vervanging door den Generaal Jans- 

 sens ten gevolge. 



Vorenstaande geschiedkundige herinnering had mogelijk beknopter kunnen zijn, 

 doch zal niet schaden aan het juister begrip en de betere waardeering van hetgeen 

 deze landvoogd verrigt heeft , speciaal met betrekking tot de Preanger-landen , waarvan 

 thans gesproken zal worden. 



De Maarschalk Daendels bragt ten aanzien van het grondgebied en de staat- 

 kundige verhouding der Preanger-landen, belangrijke veranderingen tot stand. 



§ a. 

 Grondgebied. 



Tijdens zijne komst alhier (1808) was Java, verdeeld : 



l e in de stad Batavia , de ommelanden en de Jakkatrasche en Preanger-Pegent- 

 schappen , Tangerang , Krawang , BuiUnzorg , Tjiandjoer , Soemadang , Bandong en Pra- 

 kamoentjang , waarvan de gezamenlijke bevolking op 200000 zielen werd geschat; 



2c in het rijk van Cherïbon en de drie Cheribonsche Preanger-Regentschappen, 

 Limbangan, Soekapoera en Galoe , met eene veronderstelde populatie van 350000 zie- 

 len , en 



3 e in de Noord-Oostkust en den Oosthoek, berekend op 1600000 zielen. 



(Zie Staat der Nederlandsch-Oost-Indische Bezittingen; inleiding, bladzijde 2.) 



Reeds in den aanvang van het volgende jaar , na de demping der onlusten 

 aldaar, regelde hij het bestuur der Cheribonsche landen en verdeelde die, in twee af- 

 zonderlijke prefektures , waarvan //de eerste", zoo luidt artikel 2 van het daartoe be- 

 trekkelijk Reglement, gearresteerd bij besluit van 2 Februari) 1809, — //het noor- 

 //delijk gedeelte van het tegenwoordig rijk van Cherïbon uitmakende, onder zich zal 

 //bevatten, de zoogenaamde sulthans-landén , met het Prinsdom Gebang , — terwijl de 

 //andere zal worden te zamen gesteld, uit de zoogenaamde Cheribonsche Preangerlanden, 

 //met name uit de Regentschappen Limbangan , Soekapoera en die van het land Galoe" 



Het bestuur der Cheribonsche Preangerlanden werd geregeld bij besluit van 31 

 Maart 1809. 



Die regeling was niet van langen duur; want bij besluit van den 20 st ™ van 

 Zomermaand 1810, werden de rlrie regentschappen, Limbangan , Soekapoera en Galoe, 

 bij het landdrost-ambt van de Jakkatrasche en JVm/^-Bovenlanden gevoegd, lui- 

 dende gemeld besluit aldus : 



//Zijne Excellentie, in aanmerking nemende, dat van de drie Regentschappen, 

 // Limbangan, Soekapoera en Galoe, 'uitmakende het landdrostambt der Cheribonsche 

 » Preanger-Regentschappen, de twee eerstgemelden zoodanig dooreen vermengd met 

 /'de Regentschappen Jakkatrasche en Vreanger Bovenlanden, gelegen zijn, dat do 



