21 ; WALERY ŁOZIŃSKI 
Powyższe liczby dają tylko przybliżone wyobrażenie o ehy- 
żości ruchu lodów u wejścia do karpackich dolin, gdyż opierają 
się na założeniu, że szerokość języków lodu była jednakową d 
W rzeczywistości jednak szerokość musiała być zmienną, ponieważ 
stosowała się do rozszerzeń i zwężeń, z jakich składa się każda 
dolina apela. Na przykladzie doliny Sanu mozna obliezyé chy- 
żość ruchu lodu z daleko większem prawdopodobieństwem. Powierz: 
chnia jezyka lodu w dolinie Sanu od Przemysla w góre, zmierzona 
planimetrem na mapie?) obejmowala 14:8 km?, a stad wynika ob- 
jętość rocznego ubytku lodu 
Vi SSTD X lig X 107 me 
Ponieważ dolina Sanu koło Przemyśla jest na 600 m szeroka, a jako 
średnią grubość lodu przyjęliśmy 25 m. przeto objętość rocznego 
dopływu lodu wynosiła 
Va — 25 X 600 X C ms. 
Stąd otrzymamy taką samą drogą, co poprzednio, 12:2 m dziennie, 
jako minimalną chyżość ruchu lodu u wejścia do doliny Sanu 
koło W po a. 
wnaniu z chyżością lodu, jaką przedtem otrzymaliśmy 
dla Zu fiut (554 m dziennie), różnica jest bardzo znaczna. Je- 
żeliby jednak powtórzyło się takie dokładne obliczenie dla każdej 
z głównych dolin zachodnio-galicyjskich Karpat, to wypadlyby nie- 
zawodnie o wiele mniejsze różnice, ponieważ wszystkie inne doliny 
mają znacznie szersze wyloty, niż dolina Sanu, wyjątkowo wązka 
u ujścia z Karpat koło Przemyśla. Wskutek tego u wejścia do in- 
nych głównych dolin języki lodu miały poprzeczny przekrój zna- 
eznie szerszy, a proporcyonalnie do tego ich chyżość była mniej- 
szą 1 zapewne nie tak bardzo odbiegała od zestawionych powyżej 
wyników 
Chyzosé ruchu lodów u wejscia do karpackich dolin, na po- 
zór bardzo znaczna, przecież była jeszeze o wiele mniejszą od naj- 
większych chyżości, jakie stwierdzono na strumieniach lodu, zesu- 
wających się z lodowej okrywy wewnątrz Grenlandyi ku brze- 
gom 3). Mniejszą chyżość ć dyluwialnych języków lodu w karpackich 
dolinach w porównaniu z dzisiejszymi strumieniami lodu w Gren- 
uh przypisać należy przedewszystkiem temu, że wkraczając 
w głąb doliny, posuwały się wbrew ich spadkowi. Oprócz tego ob- 
fite mieszanie się lodów z preglacyalnymi żwirami w wylotach 
1) Pominięcie wypustek języków loda w bocznych dolinach nie powoduje 
wiekszego błędu. 
2) Łozińs ki, Quartárstudien, str. 391. 
3) Por. Heim, Handb. d. Gletscherkunde, str. 145. Rink, loc. cit., str. 70. 
