BYDLO ROGATE W POLSCE 19 
Es też potrzebne są hipotezy, stanowiące punkt wyjścia przy ba- 
aniu bydła, których potrzebę uzasadnia Moszyński, ile razcej 
same badania. zone że wzięcie samej tylko maści za kryte- 
ryum rasowe i tem samem za punkt wyjścia przy badaniu może 
prowadzić do E RUE błędnych, gdyż, jak pisze Moszyńki, 
wyróżnione w ten sposób grupy nie będą posiadały przypisy wanej 
im wspólności rasowej. Jednakże wiele zależy tu od sposobu 
stawienia pytania, od umiejętności interpretowania otrzymanych 
wyników i od wyników samych. tak, jeżeli n. p. w Sterdyni 
przyjęto maść za kryteryum dla. wyróżnienia dwu grup wśród 
bydła, pochodzącego z tej samej okolicy, a badanie, oparte na szcze- 
gółowych pomiarach, wykazało !), że czarne bydło sterddyńskie od 
czerwonego w składzie swoim się ni żni to musimy 
prowadzić stąd wniosek, że czarne i czerwone bydło nadbużań- 
skie są to barwne odmian tego samego t bydła?) i fakt 
ten bezwarunkowo ma wartość dla systematyki naszego bydała kra- 
jowego. Z drugiej strony, jeżeli Moszyński, biorąc za punkt 
wyjścia pewną hipotez zę, a dedukcyę dochodzi do wniosku, że 
bydło nadbużańskie jest podobne do ttyrolskiego bydła Dux i że 
w niem przeważa pierwiastek brachycephalus, zaś indukcyjne bada- 
nie*) prowadzi do wniosku, ze latifrons wgl. brachycephalus (do 
którego należy bydło Dux) jest to typ biegunowo przeciwny ty- 
a d ; ; 
i umiejętnem badaniem te trudności przezwyciężamy. gdy je- 
steśmy w posiadaniu dostatecznego faktycznego materyalu; 
hipotezy zaś o tyle tylko mają wartość, o ile potwierdzone są fak- 
ami i nowe fakty pozwalają przewidywać. 
Klecki: Studya nad bydłem nadbużańskiem. Cześć I. Studya 
ami_i ME bydla rogatego w Polsce. Sprawozdania Ko np af. 
T. XXXVII (190 
2) Niewie elkie zat? w kształcie głowy opisane są w części II „Studyów 
nad bydłem get troy kie 
3) : Studya Qu bydlem nadbużańskiem Częśó II. Sprawozdania 
Komisyi den T. XLII (1907). 
2* 
