BYDLO ROGATE W POLSCE 25 
Macieja Radziwiłła). Krowy klasy II trzymane są dla mleka. Cie- 
ląt po krowach kl. II się nie chowa, lecz sprzedaje się je na rzeź; 
tylko wyjątkowo duże i ładne bywają chowane na krowy do tejże 
klas 
Stare i wadliwie zbudowane krowy stanowią klasę III (umie- 
p na folwarku Chrzanów). Krów tvch jest 36. Cielęta idą 
na rze 
Maś $6. Kępianki w zasadniczym tonie maści są czerwone w ró- 
żnych odcieniach (jasno-czerwone, szaro-czerwone, buro-czerwone 
czyli „szade* i wiśniowo-czerwone). Jednakże: 4) krowy bardzo ja- 
sno-czerwone maj kłąb i szyję dużo jaśniejsze od reszty ciała; 
2) krowy czerwone mają głowę, nogi i grzbiet Oria szyje 
zaś i klab jeéniojsse; zia pyska ciemna Guedber 3) krowy buro- 
czerwone mają głowę i przód nóg prawie czarne, jasną pręgę na 
grzbiecie oraz krzyżu i takąż obwódkę koło pyska. 
U wielu sztuk spotyka się jasny (biały u jasno-czerwonych 
i ezerwonych) pas pod brzuchem. białe wymię i białą kitę ogonową. 
Z 30 krów; które mierzylem na folw. Wójcza, było: 5 jasno-czer- 
wonych i szaro- czerwonych, 18 czerwonych i ciemno-czerwonych, 
3 wiśniowo-czerwone, 4 buro-czerwone. 
Z tych 30 krów: 1) 6 miało biały pas, sięgający od wymie- 
nia aż do mostka, dosyć wązki; 2) 5 — jasny pas BS 3) 13 
jasne i biale wymie; 4) 1 krowa miala lysine; 5) 3 krowy mialy 
nogi w okolicy racie biale. Z 52 sztuk jalowizny bylo: 49 ezerwo- 
nych (różniea odeieni dużo Aaa ora niż u krów 'starych), 2 szaro- 
czerwone i 1 buro-czerwon 
ązki biały pas egen i białą kiść ogonową miała wie- 
ksza e sztuk młodych. 
Z 9 byezków było: 6 czerwonych, 2 wisniowe, 1 buro-ezer- 
wony z biala prega na grzbiecie 1 pasem pod brzuchem. 
Waga. Ciele po urodzeniu waży przeciętnie ies kg 
. n 
6-miesięczne — , s 
Sztuka roczna Y ^ 236 » 
4-letnia krowa á > 3998 7 , 
rowa starsza $ i 443  , 
Opas bett Së e " 502 5 
6 
667 
Ogólny opis i aa szczegóły morfologiczne. Głowa dość 
zgrabna i lekka w stosunku do całego korpusu. Sluzawica najczę- 
ściej ciemna, obwódka szorstkim włosem pokryta; Sluzawiee zupeł- 
nie jasną bardzo rzadko się spotyka; oko duże, żywe; ucho niewiel- 
kie, bardzo obrośnięte. 
Zasługuje na uwagę, że rogi już w 12- ds tygodniu wystepuja 
u cieląt bardzo wyraźnie. U rocznych byczków i jałówek rogi je- 
dnakowe. U młodzieży i młodszych krów rogi prawie jednakowe: 
