32 



in toorn ontsteken, hoewel zijne daden, wellicht met ééne uitzondering' 

 slechts door rechtschapenheid gekenmerkt werden en nooit anders als 

 waarheid over zijne lippen kwam. Diezelfde liefde tot de waarheid deed 

 hem dan ook in een zijner laatste levensjaren de pen opvatten, om met 

 eigen hand aan de Fransche Academie van Wetenschappen, die hem in der 

 tijd onder hare buitenlandsche leden had opgenomen, een levensbericht 

 toe te zenden, 't welk tot grondslag zou kunnen verstrekken van de 

 lofrede, welke, volgens de in dat lichaam heerschende gewoonte, na zijn 

 dood zou behooren te worden uitgesproken. De markies de Condorcet, 

 eenige jaren later met deze eervolle taak belast, verklaarde, dat de 

 schrijver in dat levensbericht niet alleen over zijne werken en ontdek- 

 kingen, maar ook over zijne gebreken gehandeld had, en wel met het 

 bepaalde doel om te voorkomen, dat men, na zijn dood, noch te veel in 

 zijn lof, noch te zeer over zijne tekortkomingen zou uitweiden, maar in 

 alles de waarheid zoude huldigen, zooals hij verklaarde, deze, in zijn 

 thans aan de Academie verstrekten uitersten wil, naar zijn geweten te 

 hebben geopenbaard. 



De armoede, door Linné in vroeger jaren ondervonden, had hem op 

 later leeftijd tot een spaarzaam man gemaakt, maar alleen in dien zin, 

 dat hij tot in zijn oog nuttelooze uitgaven moeilijk te bewegen was- 

 Zoo had hij b. v. zeer weinig over voor zijne kleeding en voor zijn da- 

 gelijksch onderhoud. Met dit al was hij zeer onbaatzuchtig ten opzichte 

 zijner toehoorders, en mild waar het de bovordering gold van de belan- 

 gen zijner lievelingsstudie. 



De voornaamste karaktertrekken van Linné waren eene ver reikende 

 eerzucht en eene hooge mate van godsdienstig gevoel. 



Twijfelden wij aan de eerste, de kenspreuk, door hem voor zijn wapen 

 gekozen in de woorden : „Famam extendere factis", zoude ons daarom- 

 trent reeds tot andere gedachten kunnen brengen. Hij ontleende dat 

 motto aan een gezegde van Pallas tot Hercules, luidende : „Sed fa- 

 mam extendere factis, hoc virtutis opus." — ,,Het is het werk des 

 braven, zijn roem door daden te verbreiden" — en, het is door velen 

 mij voorgezegd : zijn geheele leven droeg den stempel van die gedachte. 



Het zoude trouwens de vraag kunnen wezen, of eene zoo kolossale 

 gestalte op het gebied der natuurwetenschappen, zulk een reformator in 

 den goeden zin des woords, zonder eerzucht wel ooit tot zulk eene 

 hoogte geklommen zoude zijn, en of, zoo hij die van nature niet beze- 

 ten hadde, landgenoot en vreemdeling hem, op later leeftijd, door hunne 



