STUDYA NAD BYDEKM NADBUŻAŃSKIEM 71 
względem typ frontosus zajmuje stanowisko pośrednie między 
longifrons (relatywnie najdłuższe czoło) i primigenius (relaty- 
wnie najkrótsze czoło). Tylko pomiary Lydtina i Wernera 
są zgodne z twierdzeniem Rútimeyera, podług którego 
u bydła frontosus długość czoła jest większa, niż jego szero- 
kość; natomiast pomiary Wernera z tem twierdzeniem prze- 
ważnie nie są zgodne, jak to wynika z następującego zesta- 
wienia 
Długość pi sze- 
rokość ezol 
Simmentalery zarod. wyborowe (W.) . 244 em. 255 em. 
oryg. szwajcarskie (W.) . 246 , 208 5 
badeń. (Messkirch) (L. W.) 255 , 245 , 
Fryburgi (W.) 19 24 04a a 240 , 
Simmentalery bawar. (Miesbach) (L. W.) 265 , 220, 
Miedzy nasadami rogów ezolo jest naogól szersze (w sto- 
sunku do długości glowy), niż u bydła typu primigenius (zgo- 
dnie z Rütimeyerem). Szerszą naogól, niż u bydła typu 
primigenius, w oka do długości głowy jest u bydła fron- 
tosus także najmniejsza szerokość czoła 1 szerokość ganaszy. 
Szersze wreszcie jest w niektórych rasach bydła frontosus 
czoło między nasadami rogów w stosunku do największej sze- 
rokosei czoła. — niż u bydła typu primigenius. Bydło typu 
frontosus odznacza się zatem głową u góry szerszą w porówna- 
niu z bydłem typu primigenius. U Simmentalerów bawarskich 
(Miesbach) różnica między szerokością czoła między nasadami 
rogów i największą wynosi zaledwie 2 em., u Simmentalerów 
badeńskich (Messkirch) tylko 35 em. 1), gdy u bydła fryzyj- 
skiego i m ce (typu primigenius) waha sig w szeregu 
ras między 45 i - Silnego wcięcia jednak poniżej rogów, 
o którem pisze e er, pomiary żywych zwierząt nie 
wykazują, najmniejsza bowiem szerokość czoła jest u bydła 
zarówno w stosunku do długości głowy, ak de największej 
szerokości ezola, to jednak nie idzie to tak daleko, by — ja 
pisze Riitimeyer — odległość między nasadami rogów była 
ziega od największej szerokości ezola (w oczodołach): u Sim- 
1) Co pr wda, u Simmentalerów, mierzonych przez Wernera (zarodoweę 
oryginalne szwajcarskie). a także u Fryburgów, mierzonych przez tegoż autora, 
różnica ta wynosi około 7 cm. 
