STUDYA NAD BYDLEM ROGATEM W POLSCE 15 
w ten sposób znaczny materyał kastowy. a gdyby w przyszłości 
ktoś chciał przystąpić do jego syntetycznego opracowania i dojść tą 
drogą do ogólniejszych wniosków, przekonałby się niechybnie, że 
wiele liczb nie ma żadnej wartości, a w dodatku może niewiado- 
mem byłoby w wielu wypadkach, które z nich mianowicie, że brak 
niektórych, naj bardziej pożądanych właśnie liczb utrudnia wysnu- 
wanie wniosków, i w końcu, znużony zbyt mozolną a niewdzięczną 
pracą, porzuciłby ją wkrótce, nie osiągnąwszy zamierzonego celu. 
i usiłowania wielu skrzętnych pracowników poszłyby na marne. 
Przyjęta natomiast przezemnie metoda mieć będzie tę przy- 
najmniej zaletę, że w miarę postępu pracy, pozwoli skierować ją 
na właściwe tory, a gdyby nawet zastosowanie metody mierzenia 
różnych zawodów bydła tego samego typu i rasy nie miało dać 
wyraźnych i pewnych wyników, pokaże się to przynajmniej dosyć 
wcześnie, aby można było bez „wielkiej straty czasu i pracy zbie- 
‘тапа tego materyału zaprzestać. 
końcu jeszcze jedna uwaga dla sceptyków, którzy nie wie- 
rzą w pożytek materyałów, gromadzonych przez uczniów, a nie przez 
zupełnie ukwalifikowanych “spt k Niezawodnie rezultaty b 
lyby bardziej przejrzyste i pewniejsze, by je ita specyali 
ści, ZD! potrzebnym do p rowadzenia takich badań czasem, 
ki awą i środkami. Ale zadanie jest bardzo rozległe i do w ko- 
ania RE dee wielu specyalistów, wiele czasu i środków; 
Sina jesteśmy w położeniu takiem, że ani środków wielkich 
nie uon i ani, eo ważniejsza, specyalnie wykształconych ba- 
daczów. To te ż wolimy rozpocząć pracę z tymi środkami i z pomocą 
tych PE rcd us jaey na uslugi tej praey ezas swój i wiedze 
oddaja, niz nie rozpoezynaé jej weale. Unikniemy w ten sposób 
nowego potwierdzenia maksymy: „Lepsze jest nieprzyjacielem do- 
brego* i jeżeli nie dojdziemy do wykryc ia nowych prawd biolo- 
gicznych ani do umiejętnej klasyfikaeyi żyjących na naszej ziemi 
ras zwierząt domowych. to przynajmniej usiłowaniami temi ułatwi- 
my pracę naszych następeów, tórym wskażemy, jakich dróg na- 
leży unikać, jeżeli nie będzie nam danem wskazać im, która droga 
do celu prowadzi. 
IV. 
Studya nad bydłem krajowem w Polsce rozpoczynamy opisem 
jednej z poprawnych obór krajowego bydła w Królestwie Polskiem, 
obory prezesa komitetu Towarzystwa kredytowego ziemskiego w Kró- 
lestwie Polskiem, p. Ludwika Górskiego w Sterdyn ni. 
P. Ludwik Górski był jednym z pierwszych w Królestwie 
ziemian, który w epoce powszechnego hołdowania modzie, nakazu- 
Jącej import ras obcych do kraju. wiedziony myślą oby watelską, za- 
pragnął stworzyć poprawną rasę krajową z materyału miejscowego, 
