STUDYA NAD BYDŁEM ROGATEM W POLSCE 25 
sterdyńskie ma budowę, właściwą bydłu mlecznemu z pewną ten- 
dencyą do opasu, na którą wskazują znaczne wymiary piersi i zadu, 
zwłaszcza wymiary szerokości. 
Morfologię bydła sterdyńskiego uzupelnimy jeszeze kilku szeze- 
gółami, a mianowicie : 
Rogi są u wszystkich bez wyjątku krów u nasady białe, 
w dalszym przebiegu, ku końcowi czarne. Zrazu idą one w bok, za- 
razem pochylając się ku tyłowi, następnie zwracają się naprzód. 
Skóra, nadzwyczaj elastyczna, jest grubości średniej; cienką 
nie można jej nazwać; tylko u kilku sztuk zauważyłem cienką skórę. 
Podgardle jest naogół mało rozwinięte. 
miona są naogół piękne, choć nie brak na nich grubych, 
nieszlachetnych włosów. 
y mleczne przeważnie dobrze rozwinięte. 
aga żywa krów wynosi przeciętnie 450 kg. 
Naogół obora ta robi bardzo dobre wrażenie i w kołach ho- 
dowców zjednała sobie pewne uznanie. 
Mleczność. Podług wykazów miejscowych, wydajność mleka 
krów krajowych w Sterdyni była w czasie od r. 1896 do 1898 
następująca : 
W roku litrów 
1895/6 28 krów dało mleka 54028 (przeciętnie od sztuki 1. 1930) 
1896/7 29, „ 60754 ( M » s» IL 2090) 
19978 39 w à ni СОО T » x » 41. 2459) 
Z liczb tych wynika, że przeciętnie krajowa krowa z obory 
sterdyńskiej daje 2161 litrów mleka rocznie. a że przeciętna waga 
żywa wynosi 450 kg. wypada zatem na 1 kg. wagi żywej 48 
litrów ezyli około 4:94 kg. mleka. ') 
W ciągu tychże 3 lat trzymane w Sterdyni krowy holender- 
skie dawały w przecięciu na 1 kg. wagi żywej 472 litrów, czyli 
ckoło 486 kg. mleka, a więc cokolwiek mniej nawet, niż krajowe. 
Fakt ten tłómaczę sobie tem, że bydło holenderskie w Ster- 
dyni nie jest dobrze odżywiane, prawdopodobnie z powodu złego, 
kwaśnego siana, gdy tymezasem bydło krajowe, oddawna do miej- 
scowych warunków dostosowane i zdrowe, lepiej wyzyskuje paszę, 
nawet gorszą, i może wskutek tego lepsze dawać rezultaty. W ka- 
żdym razie cyfry wykazują, że mleczność jest w oborze krajowej 
 sterdyńskiej rozwinięta dosyć wysoko, wyżej niż w najlepszych 
1 najdawniejszych oborach czerwonego bydła polskiego w Galicyi. 
Przytem doświadczenia, wykonane na miejscu, wykazały, że przez 
zwiększenie racyi pokarmowej, a mianowicie przez żywienie karmą 
1) W r. 1894/5 mleczność wynosiła przeciętnie na sztukę 1720 1., w roku 
). 
1895/6 —1900 1. (Gaz. Roln. 1899, № 14 
