64 DR. WALERYAN KLKCKI 
Studya nad bydłem nadbużańskiem. 
Część pierwsza. 
Przez 
Waleryana Kleckiego 
Głównem zadaniem niniejszych studyów jest oznaczenie sto- 
pnia poprawności i wyrównania, do jakiego doprowadzonem zostało 
nadbużańskie (może raczej nadnurczańskie)!) bydło krajowe, 
przez długoletnią hodowlę w dobrach Sterdyń, oraz porównanie tego 
bydła z bydłem innych ras i odmian, a w szczególności z pierwo- 
tnem bydłem z ziemi nurskiej, a także z „ezerwonem bydłem 
polskiem*, nad którego uszlachetnieniem od kilku lat gorliwie 
pracują zachodnio-galieyjsey hodowcy. 
rzeprowadzone w niniejszej pracy porównanie bydła sterdyń- 
skiego z bydłem różnych DPR 1 krajowych, pierwotnych 
i poprawnych ras i odmian opiera się z jednej strony na podanych 
przez pp. Dehnela, Zakrzewskiego i Ihnatowieza wymia- 
rach bydła sterdyńskiego oraz jego prototypu, bydła nurskiego, z dru- 
giej — na wynikach pomiarów, dokonanych przez licznych badaczów 
na bydle rozmaitych ras. 
Zanim jednak przystąpię do krytycznego rozbioru materyału 
cyfrowego, zebranego przez pp. Dehnela i Zakrzewskiego, 
uważam za potrzebne uzupełnić podany przez nich opis obory ster- 
dyńskiej niektórymi szczegółami, na które zwróciłem uwagę podczas 
bytności mojej w Sterdyni w kwietniu 1902 roku, i dołączyć wia- 
domości, uprzejmie mi udzielone przez prezesa, Ludwika Gór- 
skiego, właściciela Sterdyni, oraz przez zarządzającego, p. Mi- 
szewskiego. Sądzę, że przy tej sposobności będzie pożytecznem 
przytoczyć niektóre fakty, podane w pracy p. Miszewskiego 
‚ №) Materyal, z którego utworzoną została obora sterdyńska, zakupił p. L. 
Górski, któremu tę wiadomość zawdzięczam, głównie w ziemi nurskiej, w okoli- 
each nad Nurcem, prawym dopływem Buga; podług p. Miszewskiego (Prace 
między gub. Łomż 
w gubernii Siedleckiej. 
