130 DR. WALERYAN KLECKI 
wie, a pozostałe dwie mają tułów cokolwiek dłuższy od przeciętnego 
przy głowie cokolwiek krótszej od przeciętnej. BA 
W krańcowych wypadkach korrelacya również się uwydatnia, 
ale tylko w niektórych przypadkach. I tak: krowa czarna Ź Nr. 52 
ma głowę w stosunku do wysokości w kłębie najdłuższą 1 zarazem jest 
najniższą w stosunku do swojej długości. Ale np. krowa czarna Z Nr. 
44, która ma głowę w stosunku do wysokości najkrótszą, ma stosunek 
wysokości do długości tułowia nawet cokolwiek niższy od przecię- 
tnego, a znów krowa czarna Z Nr. 6, która w stosunku do swej dłu- 
gości jest najwyższa (a nawet i bezwzględnie najwyższa), ma głowę 
w stosunku do wysvkości w kłębie tylko cokolwiek krótszą od prze- 
ciętnej. Zauważyć należy, że u krowy Z Nr. 44 relatywna krót- 
kość głowy polega wyłącznie tylko na wyjątkowo wielkim jej wzroście 
(bezwzględna bowiem długość głowy jest blizką przeciętnej), z 
krowa 7, Nr. 6 ma wybitnie długą głowę (bezwzględnie). : 
Wypadki krańcowe, właśnie dlatego, że są takimi, mniej się 
nadają do uwydatniania wzajemnych korrelacyi między proporcyam! 
ciała. U krowy Z Nr. 52 omawiana korrelacya występuje dlatego 
tak wyraźnie, że głowa jest dosyć długa. a nizki stosunek wzrostu 
do długości tułowia nie jest spowodowany wyjątkowo nizkim wzro- 
stem przy przeciętnej długości, ale umiarkowanie nizkim wzrostem 
przy znacznej (w stosunku do przeciętnej) długości tułowia. 
Porównywajae wahania stosunków rozmaitych wymiarów w ob- 
rębie bydła nadbużańskiego z wahaniami w całym szeregu ras (strona 
126—127), widzimy, że amplituda wahań w obrębie tej jednej rasy jest 
stosunkowo bardzo znaczną, czasem nawet większą, niż w całym sze- 
regu ras. Pamiętać jednak należy, że 1) wahania w obrębie jednej obory 
lub rasy są to wahania stosunków wymiarów u poj” 
dyńczych sztuk, gdy tymczasem wahania w szeregu różnych ras 
są to wahania przeciętnych stosunków, z natury rzeczy 
zatem ciaśniejsze, 2) że amplituda wahań w obrębie jednej obory 
lub rasy nie daje nam wcale wyobrażenia o stopniu wyrównania, 
dopóki nie wiemy, jaki jest ilościowy układ w obrębie oznaczonych 
granie. 
I tak, wprawdzie stosunek długości głowy (łącznie ze śluza- 
wicą) do długości nóg od łokcia waha się wśród 27 czarnych krów 
nych; ale wśród tych 27 krów jest 18 takich, dla których stosunek 
ten waha się w granicach daleko ciaśniejszych: między 7177 i 7019] 
