134 Prtfens Rujfu* Lherari£ Stattis. 



Agrkoia dici potlit : Gcfta ejusmanfura cffe in animis hominum a?tcrnitatc 

 tcmporum, famn rcrum. Rudimentis itaque imperii feliciter ja&is, du- 

 ratis ad omnium laborum tolerantiam mcmbris , fepofita folii Majeftate, 

 Auktque fplcndore , pcregrinas adire provincias non detre£tavit , ut pe- 

 culiares cultiorum regionum mores animosque perluftrando , exemplo 

 monftrante viam , quod in fuae ditionis terras emendandas inducerct, 

 autadRuflicumftabiliendum Imperium conduceret, Autoptes fedulus in- 

 vcftigaret. Et quemadmodum olim Trophaea Miltiadis excitabant e fomno 

 magnum illumGraeciaeTbemiftoclem, ita copiofiflima variigenerisftudio- 

 rum fubfidia, multiplicis ufus fcicntiae, liberalesartesatque difciplinae per 

 Belgium , Angliam , Germaniam , Galiias , longe latcque florentes 

 Magnurn Vetrum dormire nequaquam finebant, quin ferius animo vo- 

 lutaret , qua ratione arbores has percgrinas fuo quoquc Ccelo paulatim 

 doccret affucfcere, Quamobrem Viros Gente &Mente, Artc & Marte, 

 Genio &Ingenio Illuftres undiquecollegit, &egregia iisdem(quamvis in 

 gravifTimo bcllo aerariumMars occuparet) ftipendia conftituit, ut ftrenua 

 corundem opera ad vcterem Ruthenorum poliendam afperitatem redux 

 utcretur, & quam unico conatu evellere vix poterat, virtute atque alfi- 

 duo exterorum confortio fenfim obliteraret. Nec ejusdem optime con- 

 ceptas fpes eventus unquam fcfellit. Vix cnim in orbe gentem aliquam 

 invcneris , quae facilius ubi cum cxteris mixta eft , peregrinae morum 

 elcgantiae atque difciplinae confentiat. Undenonvereorpraefago aufpicari 

 animo, fua quandoque dierum maturitate fore , ut haec Natio quae adeo 

 pernicibus incremcntis ad tantam nominis celcbritatem adolevit , ubi in 

 fumiorem &ftabiliorem culturaeftatumexcreverit, plurimis antefcrcnda, 

 aequiparanda paucis audiat. Quae enim Gens tam brevi annorum Curri- 

 culo adeo difricilibus per fummam temporum iniquitatem initiis fclicius 

 emcrfit? Militarcs progreffus , armorum fortitudinem , obfidiones, con- 

 flictus , praclia , vi&orias partas , trophaea erecla , cumulatos triumphos, 

 quibusRuthcni in MartisPataftra locum fibi non infimum pofteriori hoc 

 feculo meriti Gloriae faftos decorarunt , non hiccircumfcribam, neextra 

 oleas vagari videar ; cum hoc mihi muneris & ofhcii incumbere fentiam, 

 ut ca , quae fcientias ac Eruditos refpiciunt tantummodo attingam. Et 

 cjuidem poftquam Epidemicos quosdam errorcs fclici aufu extirpaffet, no- 

 vis per novos mores homintbus , per novos homincs expuliffe vetercs 

 quodammodo videbatur. Hinc cmendatis provinciarum re&oribus pro- 

 batae fidei judicibus conftitutis , Auditoribus Bellicis cx Germania con- 

 duclis, litigiofis fublatis ambagibus, novis legibus latis , antiquiscaftiga- 

 tis, jurc Municipali ad Romani normam rccufo , fan&ionibus pragmati- 



cis, 



