lib. XIV tract. 2 cap. 2. 967 



non esset accipere, ita dicimus quod si non esset pollex, non esset 

 retinere. Pollex autem retinet a parte || sua | inferiori || positus | ad 

 superius || aliorum digitorum: | alii vero digiti non retinent nisi || strin- 

 gentes | a parte inferiori || sua tantum. | Ex hiis autem duobus accidit 



5 retinere fortissime. Pollex igitur fortis est et vigor eius videtur ae- 



qualis vigori omnium aliorum digitorum || in hoc quod superponitur 



eis ad vigorandam retentionem: | et propter hoc factus est curtus et 



grossus : et |j in usu praedicto | esset omnino inutilis si esset longus. 



| Rationabiliter autem fuit digitus ultimus manusparvus et curtus: || 



10 quoniam in ipso finitur retentio in clausura manus quae per longum 

 digitum aut curtum et magnum in unum colligi non posset. 



| Digitus autem medius recte longus factus est || propter ampli- 37 

 tudinem et capacitatem comprehensionis, | sicut remi medii in navi || 

 longiores sunt ceteris remis ut multum de aqua capiant in impellendo 



15 navim. Proportionaliter autem decurtantur ex utraque parte index 

 et medicus sive anularis ut manus apte in pugnum possit concludi 

 et sie confortetur retentio, et tractus manus propter quem maxime fit 

 tota apprehensio, | sie enim quantumeumque tenet necessario retinet 

 valde quando alii digiti || proportionaliter curtantur | in cireuitu medii 



20 sicut dictum est. 



| Amplius autem in unguium creatione optime et recte studuit 

 natura ingeniosa et sagax: quoniam ungues aliorum quorumdum ani- 

 malium non sunt nisi unci, homo vero habet ungues ad cooperimen- 

 tum extremitatum digitorum. || Et quia manus est Signum intellectus 



25 ut diximus, erit dispositio unguis ut ait Palemon, Signum dispositionis 

 intellectus. Olim autem diximus de hoc in physonomia in primo libro 

 scientiae huius. 



| Amplius autem asseyth || sive harundo in brachio hominis conti- 3S 

 nuatuf ad flexionem manus: et sunt aliquantulum curvae ad domesti- 



30 cum asseyt hominis : et huius | flexio et curvitas sunt ut convenientior 

 sit || motus | ad ferendum |j ad os | eibum et ut congruant aliae manus 

 operationes. Per alium autem modum creata asseith || aliorum ani- 

 malium et aliter | sunt || inflexiones | eorum, quae || videlicet | sunt qua- 

 drupedia ambulantia. Sed inter illa animalia quadrupes habens multos 



35 digitos, utitur pedibus % anterioribus loco manuum et non utitur fol. 229v 

 eis in ambulando tantum: et hoc manifestum est visui: pugnat enim 

 cum eis |l et scalpit se | et a se eicit nocumenta cum Ulis. Animal 

 autem habens soleas, pugnat pedibus posterioribus, eo quod sui pedes 

 anteriores non sunt convenientes usui manuum, || sed potius ad feren- 



25 Foerster script. physiognom. II 4, 60 28 Alb. I 280 



1 pollex] pollex ex una parte Sc. du nXayiov 19 curtantur] fuerint Sc. 



31 eibum] eibum et alii modi usus Sc. 36 tantum] tantum sed utitur ipsis 



sicut utitur homo manibus Sc. ä/LAa xal ävxl %£iqüv. 



