lib. XVI tract. 1 cap. 11. 1091 



secundum aliquem modum | conceptis messe seminibus : || eo quod in 

 ipsis essentiales eiusdem animae ut diximus inveniuntur operationes: 

 | et || cum istae operationes sint ante omnem sensum in conceptis 

 seminibus, | videtur anima || vegetabilis | per partem nutritivam || et 



ö augmentativam | inesse ante animam quae est sensus || et motus | princi- 

 pium || Anima autem quae est principium sensus et motus inerit quando 

 formata membra incrementi et formae quamdam acceperunt quanti- 

 tatem: | et per illam tunc dicetur animal || id quod conceptum est, nee 

 adhuc manifestantur in ipso aliquae rationis operationes: | propter 



io quod non erit conceptum animal et homo simul, nee erit simul animal 

 et equus || sicut videtur dicere Aristoteles | quia complementum semper 

 erit in ultimo, eo quod quodlibet II secundum omne animal | complemen- 

 tum, habet proprium II tempus | suae generationis. II Sed si per hoc 59 

 intenderet Aristoteles quod anima rationalis sive substantia rationalis 



15 alia esset a substantia sensibilis animae in homine, oporteret quod 

 etiam substantia alia a substantia sensibilis animae esset in equo 

 quae faceret ipsum equum: quoniam sicut dicit quod non erit homo 

 et animal simul, ita dicit quod non erit animal et equus simul. Nos autem 

 haec verba in consequentibus perfecta determinatione declarabimus. 



20 | Modo autem dieimus quod ex istis considerationibus oportet 



nos inquirere dispositionem II harum operationum et complementorum 

 sive | actuum, ut sciamus qualiter et quando II ex hiis efficitur formata 

 creatura coneeptus in animali. | Oportet etiam inquirere dispositionem 

 qualiter quodlibet reeipit modum complementi sui per animam. Et 



25 hee omnes quaestiones sunt quidem graves, sed necessariae ad 

 sciendum. Cum autem quaerimus de hiis quaestionibus, oportet 

 quaerere comprehendere veritatem ipsarum secundum naturae pote- 

 statem : || sie enim se habent in natura, et nulluni genus scientiae verae 

 declaratum est, sicut est, nisi hoc solum quod delineant eam secundum 



so veritatem et potestatem secundum quam est in natura sui. Hoc autem 

 convenientius erit et intelligibilius, si ea quae in praehabitis determinata 

 sunt, aliquantulum ad memoriam revocentur. Digrediamur ergo paulisper 

 ut facilius ea quae dieta sunt intelligantur m. fol. 262v 



Cap. XL 



35 Et est digressio declarans qualiter anima est in semine et secundum 



quem ordinem prioritatis est in eo vegetabilis et sensibilis et qualiter 



sola rationalis est ab extrinseco. 



Resumentes igitur dieimus opus naturae esse opus intelligentiae : 60 



nee potest opus esse intelligentiae, nisi eius quae revolvit orbem. Orbis 



5 ante augmentativam del. augin m. 1 22 quando] quando etiam et 

 ex eo erit coniunetio (aliter communicatio) in animali, et dispositionem reeeptionis 

 actus Sc. 24 modum sup. lin m. 2 pro deleto eod. voc. m. 1 27 naturae] 

 secundum potestatem nostram Sc. naiä övvapiv 31 convenientius in marg. 

 m. 2 pro deleto eod. voc. 



