1114 Alberti Magni de animalibus 



matricem et matrix attrahit ipsum propter calorem qui est in ea || in- 

 censum: | calor enim magnus est in tali matrice quae est prope parie- 

 tem: et hoc modo attrahit semen per calorem suum: sicut vas non 

 plenum irroratum cum aqua calida et revolutum super os suum, attra- 

 hit humorem || qui est sub ipso. Secundum hunc ergo modum fit at- 5 

 tractio matricis. 



5)4 | Sunt autem quidam qui dicunt quod non fit attractio haec nisi 



per instrumentum conveniens coitui: ueque || semper tarnen dicunt fieri 

 | secundum unum || et eumdem | modum, sed || secundum diversos: cum 

 tarnen | contrarium accidit || ei quod dicunt. | Dicunt autem hü similiter 10 

 hiis qui conl'itentur nuilieres spermatizare dicentes mulieres sperma 

 suum extra oril'ieium matricis proicere: et tunc demum attrahi hoc 

 dicunt ad intra u( admisceatur semini maris || ad laciendam imprae- 

 gnationem. | Hunc enim modum dicunt esse unum || quo semen attra- 

 hitur a matrice: et all'iiinant hoc per hoc quod natura nichil l'acit iö 

 otiose: propter quod humorem resolutum a femina attrahi dicunt: 

 | quia aliter esset otiosus n et eiectio sua esset otiosa nisi per ipsum 

 eiectum temperaretui sperma viri. ut sie temperatum a matrice attrahi 

 possit. | Per virtutem autem spermatis viri tenetur et regitur et coagu- 

 latur luimor sive gutta | quae exit a femina in matrice: et accidit ei 20 

 (piod accidit lacti quod coagulatur pei coagulum: (piamlo enim coagu- 

 Iatur lac est in lade calor spiritualis qui adunat lac et sustentat ipsum. 

 Et similiter l'acit sperma maris in inenstruo. quoniam natura lactis et 

 sanguinis menstrui est eadem. sicut in antehabitis est declaratum. Cum 

 autem adunatuT ei constat id quod corpulentius est in menstruo, tunc 25 

 per cireuitum exit humidum aqueum: et cum terrestriores partes quae 

 sunt in cireuitu desiccantur. Bunt ex eis telae et seeundinae | conti- 

 nentes coneeptum: desiccantur enim necessario ex calore decoquente 

 eas. et || postea | ultimo infrigidantur sicut pelles animalium. | Ratio- 

 nale autem est ut animal coneeptum | non sit immersum humiditati || 30 

 aquae quae segregatur a materia coneepti animalis, | sed potius di- 

 stinetum ab ea per seeundinas: | et haec est causa seeundinarum et 

 aliarum telarum quae ex partibus || viscosis | terrestribus || circumstanti- 

 bus | generantur et diversantur secundum magis et minus: quoniam || 

 non | sunt unius modi in animalibus generantibus animalia et in ani- 35 

 malibus ovantibus. 



q | Amplius cum t gutta feminae taeta l'uerit a spermate et tenta, 



tunc primo accidit ei quod accidit seminibus plantarum: haec enim 

 intra se habent virtutem moventem ad generationem: et cum illa virtus || 



1 post matricem del. si arf m. 1 4 post plenum del. irrogatum m. 1 

 14 unum] unus modorum otii Sc. 23 simul corr. in simil m. 3 37 Am- 

 plius] Et cum l'uerit sustentatum coneeptum Sc 



