üb. XX tract. 1 cap. 8. 1297 



stantiales et species, sed franguntur secundum excellentias suarum 

 qualitatum per modum quem diximus. 



Ordinem autem mixtorum addidit hiis tribus Democritus. Videns 47 

 enim Democritus omnia mixta per minima dividi, dixit athoma cor- 



5 pora principium materiale esse omnis rei naturalis, et haec figura et 

 ordine facere differentiam secundum formam: et licet exprimere pro- 

 priis verbis artis nesciret, tarnen in hoc verum dixit quod in omni 

 mixto grossiora et graviora inferius sunt et dilatationi magis apta, 

 subtilia autem magis ascendunt et magis sunt apta extensioni in lon- 



io gum. Quaedam autem internatant quasi mota per transversum: sicut 

 videmus omnem vaporem inferius diffundi in latum et superius elevari 

 in altum et acui, et de latere huiusmodi figurae moveri quaedam in 

 latus per medium quasi per profundum spissitudinis figurae talis. Et 

 sie ex ipsis partibus materiae corporis tres constituuntur dyametri, 



15 longitudinis per levia comparata gravibus et tenta ab eis, licet non 

 omnino sint retenta: tenta enim dico ne evolent, non retenta tarnen 

 ab extensione in longum. Dyametrum autem latitudinis efficitur a 

 gravi moto a levi et non elevato: si enim non moveretur, tunc conci- 

 deret circa seipsum in rotundum: si autem elevaretur, tunc extende- 



20 retur in longum: sed cum leve tenetur et retinetur a gravi, et grave 

 movetur a levi, tunc necesse est in latum fieri dilatationem : et sie 

 dyametrus seeunda quae in latum est in corporibus mixtis, efficitur, et 

 praeeipue in corporibus animalium sicut inferius patebit. Ab hiis 

 autem quae sunt levia in alio et gravia in alio, quando calidum ascen- 



25 dentis radii movet et est tentum et retentum ab eo quod est leve 

 et grave, constituitur dyametrus tertia quae est ex motu istorum in 

 profundum. Est enim motus istorum a calido et a propria qualitate: 

 nee descensum habent simplicem nee ascensum simplicem, sed mo- 

 ventur ad medii impletionem. 



30 Haec igitur sunt quae ad elementorum exiguntur mixturam pri- 48 



mam in corpore naturali animalium si quis subtiliter velit instigare. 

 Sic igitur duplex causa secundum tres dyametros corporis determi- 

 nata est commixtionis elementorum. 



Ex hoc autem quod diximus de radio ascendentis qui virtutem 



35 habens peryodi totius figurat dextra et sinistra et superiora et infe- 

 riora per motum diurnum, et anteriora et posteriora per motum obli- 

 quum qui est super polos orbis signorum: scitur etiam causa quare 

 anteriora et posteriora non sunt eiusdem figurae sicut dextra et si- 

 nistra et quare etiam superiora et inferiora nee eiusdem figurae sunt 



40 nee eiusdem potentiae. Motus enim declinationis ab Austro in Aqui- 

 lonem sicut ab ante in retro, non est perfectus: et ideo virtus eius 

 non est ad eamdem figuram terminans opus: et ideo non nisi funda- 

 menta corporum sunt retro. Ante autem sunt operationes sensuum 

 ad vigorem luminis immissi de caelestibus. Inferiora autem licet mo- 



