de Phialis vitreis dijplientibus. 211 



prxfertim &nuelci fpatia diftributos, in eosdem igni proprios 

 concitat motus. Expanfivus igitur, nec non cum impetu con- 

 junftus motus hic eft ; {iibintrans ergo in fibras intcriores (id eft 

 cavitati atque nucieo propiores), laxius fibi cohaerentes multum- 

 quetenfas, easdem magis tendit, nempe <lum inter iuterftitta 

 harum fibrarum motus hi expanfivi fiunt, arcus fibrofi in parte 

 convcxa magis comprimuntur , ficque plus jufto tenduntur ; 

 cumque natune fragilis fmt, minusque firmiter nucleo cohaere- 

 ant, tandem rumpuntur, & ab eodem avelluntur, quae omaia 

 dum pej: gyrum phialae fiunt, cogitur hsec in fragmenta diflTili- 

 re, Singula haec confirmantur primo experimento §. XII. Cur 

 enim attritu piftilli phiaia seque frangitur in fimilia prorfus frag- 

 menta, uti filice aut adamante? nifi quod piftillo hoc confimilis 

 in phiala fequatur attritus , prouti fitin machinis ele&ncis? Ibi 

 ver© hoe attritu revera ignis producitur fatis notisexperimentis, 

 Imo pcifem pluraaddere, quse manifeftius rem confirmarent, ni- 

 fi brevitati Ituderem. Secundo , cur juxta experimentum §. 

 VII. tantum chalybs, & non ferrum ruptionem phialarum efti" 

 cit? nifi quod chalybs cum vitro allifus aptior fit ad igncm con- 

 cipiendunu Tertio, cur nullum corpus, ut ut grave , phialas 

 diffiiire facit , Iicet forti attritu affricetur , ut metaila, &c? quia 

 nullum ex his corporibus folo attritu, prsefertim ieviori, inflam- 

 mam erumpit. Quarto , cur adamas & gcmmse maltse phiaks 

 perdunt? quia hasc corpora ad filicis acceduat naturamu Dein- 

 de fubtiliilimum atque copiofum continent ignem , quod de ada- 

 mante, in tcnebris lucente , conftat, nce non allis quibusdam 

 gcrnrnis. Deinde gemmae attritu concuffae apud artifices mani- 

 fe(tas edunt flammulas* Nec dici poteft, quod elater iliabentis 

 corporis, utfilicis aut adamantis, trcmulas vibrationcs in fibris 

 phialarum noftrarurn producat, per quas tandem h* ipfac rum- 

 pantur. Cur enim filum ferreum, fatis elaftlcum §, Vil. in fun- 



dd % dura 



