64 PAMIĘTNIK TOWARZYSTWA NAUK ŚCISŁYCH W PARYŻC. — TOM V". 



jest młodszy Hedwig (Ki), jak to z następującego zdania jego pracy najdowodniej wypływa : «Vilris 

 maxime angentibus conspecta offerunt filamenta tubum tcnerrimum, membranaćeum, circa quem 

 spirali forma yoluitur filum, tunc crassiusculum, hinc a latere proluberans, armatum ramentulis 

 filorum, ąuibus spornlsc adheererent » . Po Hedwigu wspominają : Kaulfuss (17), Kunze (18) Schnitz- 

 lein (19) Schlechtendal (20), Bonordcn (21) o wężownicach na sprężycach kędziorków, ale albo nic 

 wchodzą w bliższe szczegóły co do ich budowy, alho też popełniają grube błędy w ich oznaczeniu. 



Podobnież występuje i Horda (22), który złudzony podobieństwem pozornśm zachodzacśm między 

 sprężycami kędziorkowatyeh a sprężycami wątrobowców, porównywa pierwsze z drugimi i przyj- 

 muję, że wężownice są drugorzędne mi zgrubieniami wystającemi do wnętrza komórki, powstającemi 

 na pierwiastkowo jednostajnej cienkiej jej ściance. Rysunki też załączone a przedstawiające ten ry- 

 sunek budowy nie zgadzają się najzupełniej z istotą rzeczy w naturze. 



Schleiden (23) i Schacht (24) opisują sprężyce jako wstążkowate komórki, skręcone wężownicowato 

 koło własnej osi. 



Przeciwko tym poglądom występują wreszcie llenfrey (25) i Berkeley, właściwej jednak budowy 

 sprężyć nie wypowiadają jasno, i mówią jeszcze o ich podobieństwie do .sprężyć wątrobowców. Ale 

 dopiero Currey (26) powiada o ich budowie : «lt may be accounted for, by supposing the exislencc 

 of an accourate elevation in the wali of the celi, following a spiral direction from one aud o!' the 

 thread lo the othen;. 



Ostatnie słowo pod tym względem majak zwykle de Bary, który w piefwszem wydaniu swych ślu- 

 zowców (27) lak się o sprężycach wyraża : «Die Spiralen sind dickere Stellen einer durchaus unge- 

 schichteten homogenen Membran. Sie springen nach aussen vor, in Form von breiten und stumpfen, 

 oder schmalen und scharfen Leisten; dic interstitien zwischen denselben stellen Rinnen auf der Ąlis- 

 senflseche der Roehren dar. Iris innere der letzteren sah ich die Leisten niemals prominiren; findet 

 eine solche Prominenz wirklich zuweilen statt, so ist sie jedenfalls sehr unhedeutend. In vielen 

 Fsellen aber ist das Lumen der Roehren in dcm Verlaufe der Spiralcisten deutlich erwcitert, zwischen 

 denselben eingeschniirU. Dalej zaś podaje historyę ich rozwoju, która właśnie służy za podstawę 

 powyżej wypowiedzianego zdania. 



Sprężyce Trichia varia (28) w najmłodszym stanie występują pod postacią prawie' walcowatych. 



(16) R. A. Hedwig, Observationum botanicorum, fasciculus I. Lipsiae, 1802, p. 1 i, tub. X, lig. 5, 6; tab. XI, fig. i, 

 S0. 



(17) Kaulfuss, we Florze z roku 1822, n<>22, sir. 340. 



(18) W. Kunze i Sclimit, 1. c, Heft II, 1823, p. 9'f. 



(19) Schnitzlein, Iconografia farail. natur. regn. vegetabilis, Heli I, 1853, tab. XIV. 



-(20) Schlechtendal, Ueber Spiralfaserzellen bei den Pilzen. W Botanischc Zeitung, 1.844, p, 369. 



(21) Bonorden, 1. c, p. 217. 



(22)Corda, Ueber Spiralfaserzellen in dem Haargeflechte der Tricliien. Prag, 1837. 



(23) M.J. Schleiden, Grundzugc der wissenchaftlicher Botanik. Drilte Auflage, v. II, p. 41. 



(24) H. Schacht, Pflanzenzelle,p. 151, lub. XVf, fig. 13; porównaj także tegożautora : Lehrbueh der Anatomie und 

 Physiologie des Gewachse,.v. 1, p. 178. 



(25) Henfrey, A'ote ou the Elaters of Trichia. Transarlion of the Linnean society ot' London, v. XXI, p. 221. 



(26) Currey, On tbe spiral Ihreads of the genus Trichia. Quaterly Journal of microsc. science, n. 19 (oet. 1854), 

 f. 15in° 19 (apr. 1857), p. 130. 



(27) L. c, p. 28. 



(28) Wszystko o rozwoju według de Barego, I. c, p. »;9. 



