80 PAMIĘTNIK TOWARZYSTWA NAUK ŚCiSLYCH W PARY/U. — TOM V. 



niepodobna tej makulca pospolitego, ale na niej znajdują się tu liczne zarodnie, ściśle obok siebie 

 stojące i przybierające wszystkie razem kształt pólkulisty. 



Nareszcie w zrosłozarodniacb pianki, Brefeldii, smętosza i samotka, podsady wszystkich zarodni 

 zrastają sio ze sobą, tworząc w pierwszej liczne rozwidlenia, w innych drzewkowate rozgałęzienia 

 przyrosłe w licznych miejscach do dolnej części ciała zrosłozarodni. 



Zarodniki śluzowców w stanie dojrzałym, zupełnie jeszcze świeże, lub po wyschnięciu zwilżone 

 przedstawiają się z nielicznymi wyjątkami w postaci maleńkich kulek. Przy wysychaniu ścianki ich 

 ściągają się bardzo często \\ rozmaity sposób. U niektórych kędziorków przyjmują wówczas kształt 

 wielokątów; u strzępków jedna połowa ich błony pozostaje wypukłą, druga zaś staje się wklęsłą 

 i w skutek tego całość ma postać czaszek. W wielu innych wypadkach, szczególniej wtedy gdy 

 ścianka zarodnika jest nader cienka, brzegi takiej czaszy zawijają się ku środkowi i zarodniki mają 

 kształt łódkowaty. W każdym jednak razie, zwilżone przybierają napowrót pierwotną kulistą postać. 



Siecionóg posiada zarodniki walcowate, samotek owalne, mylnik kształtu wycinka kuli. 



Zazwyczaj zarodniki znajdują się zupełnie wolne w zarodni, w kilku jednak wypadkach, to jest 

 u mylnika, badhamii wydętej, Bulliarda i zmiennej, stoją one skupione w małe gromadki. Ilość ich 

 w jednej grudce waha się między czterema a dwudziestu dwoma. Grudki takie zwilżone rozpadają 

 się bez uciekania się do mechanicznych środków na pojedyncze zarodniki. W żadnym jednak razie 

 grudki te nie są otoczone wspólną błoną, jak to niektórzy badacze- utrzymywać chcieli. 



Najmniejsze zarodniki posiada siecionóg, są one 0,24 szerokie a 0,04 m. m. długie. Ruliki mają 

 zarodniki od 3,5 do o m. m., różnobłony od 5 do 6, o m. m., niektóre smętosze lub maworki 

 od 6 do 8 m. m. wielkie. Większość śluzowców posiada zarodniki od 8 do 12 m. m. średnicy mające. 

 Większe spotykają się rzadko, tak np. u maworków śnieżnego i dziwnego, w badhamii wielkonasien- 

 nej, u błyszczaka Fuckla, u niektórych kędziorków, gdzie średnica ich wynosi od 12 do 16m. m. 

 Największe wreszcie zarodniki bo do 17,8 m. m. wielkie, posiada pierwobłon maleńki. Rzadko spoty- 

 kają się gatunki, których zarodniki są wszystkie zupełnie równe, zazwyczaj wielkość ich waha się 

 o 2,5 m. m. Oprócz tego jednak nierzadko spotkać można pomiędzy typowo rozwiniętymi zarodni- 

 kami inne, od nich dwa, niekiedy nawet kilka razy większe, przytem zarysy ich są zazwyczaj dość 

 nieregularne. De Bary przekonał się, że takie zarodniki w szaroniu niekształtnym mimo to kiełkują 

 równie dobrze jak inne normalnie rozwinięte. Gzy tak jest we wszystkich wypadkach, to dopiero 

 przyszłe doświadczenie nauczyć nas musi. 



Błona zarodników jest zawsze pojedyncza, zazwyczaj tęga i mocno zabarwiona. Pierwobłony, wa- 

 pniaki i smętosze posiadają zarodniki fioletowe lub brunatno-fioletowe, w innych rzędach barwy są 

 rozmaite, lecz zazwyczaj żywe. W ogóle zarodniki i włośnią mają barwę ścianki zarodni lecz mniej- 

 szego natężenia. Zresztą w masie uważane zarodniki mogą być żywo zabarwione, kiedy tymczasem 

 pod drobnowidzem barwa ta zaledwie że występuje tak jest słaba, ma to najczęściej miejsce natural- 

 nie wtedy, gdy ścianka zarodnika jest nader delikatną błonką, tak w niektórych maworkach, ruli- 

 kach, kędziorkach i różnobłonach. Naturalnie rozstrzygnięcie kwestyi, czy zawartość jest także zabar- 

 wiona, przedstawia wówczas wielkie trudności. Zazwyczaj jednak zawartość jest bezbarwna. Dotąd 

 tylko u dęblika znalazłem pływki lekkim odcieniem różowym zabarwione, pozostająca błona po wy- 

 kielkowaniu jest jednak także barwna. 



Bardzo często błona zarodników jest najzupełniej gładka, w przeważnej jednak liczbie razów opa- 

 trzona na zewnątrz rozmaitemi zgrubieniami. Zgrubienia te występują najczęściej pod postacią bro- 

 daweczek o szerokich podstawach i mało wypukłych, lub też spiczastych, dalej boków mniej lub 



