98 PAMIĘTNIK TOWARZYSTWA NAUK ŚCISŁYCH W PARYŻU. — TOM V. 



lub więcej silnie fioletowo zabarwiona. Być może, że stanowią one wszystkie razem wzięte dwa 

 tylko gatunki 



Jeżeli odróżniłem pierwsze cztery jako osobne gatunki, to pochodzi ztąd tylko, że nie spotkałem 

 ich razem rozwiniętych z jednego pierwoszcza, i że hodując dość długo i kilkakrotnie maworek 

 nerkowaty, Otrzymywałem zawsze zarodnie posiadające trzoneczek czarny. Zresztą oznaczenie 

 tych form przy takićm ich rozdzieleniu, staje się daleko łatwiejszem. 



8. P. Globuli ferum. (Buli.). M. sztywny. — Zarodnie dokładnie kuliste, szarawo -białe, 

 trzoneczkowate. Trzoneczek długości zarodni wyrównywający, lub dwa razy dłuższy, rysowany, 

 sztywny, kruchy, żółtawo lub rdzawo biały, przedłużający się do wnętrza zarodni, tworząc tam pod- 

 sadę. Podsada wyraźna, wielka, walcowata, tępa, jednej trzeciej wysokości zarodni dochodząca, 

 biała. Włośnią silnie rozwinięta, sztywna, po wypadnięciu zarodników kształt zarodni zachowująca, 

 popielata, Wapniaczki liczne różnej bardzo wielkości, kątowato-bryłkowate, żółtawo lub rdzawo 

 białe. Zarodniki jasno-fioletowe, gładkie, 9, 1 do 10,8 m. m. wielkie. 



1791. Sphserocarpus globulifer. Buli., Champ., p. 134, t. 484, f. 3. 



1791. Stemonitis globulifera. Gmel., Sys. nat., II, p. 1467, n° 2. 



1801. Physarum globuliferum. Pers., Syn., p. 175, t. 3, f. 11,12. 



1805. Trichia globulifera. D. C, FI. fr., 2, p. 253. 



1829. Diderma globuliferum. Fr., 1. c, 111, p. 100. 



Opis. — Maworek ten z wielu względów jest nader charakterystycznym. Ze wszystkich maworków 

 tylko ten i następny gatunek posiadają podsadę będącą przedłużeniem trzonka. W tym więc razie 

 trzonek i podsada tworzą jedne rurę, zaczynającą się od często rozwiniętej, nader delikatnej, do po- 

 dłoża przyrosłej leżni, a kończącą się tępo wewnątrz zarodni. Gała ta rurka wypełniona jest wapnistą, 

 drobnoziarnistą masą. Po odwapnieniu pozostaje ścianka rurki jako błona zupełnie jednostajna, 

 gładka, bezbarwna. Do błoniu tej przyrasta najzupełniej i ścianka zarodni. Ścianka ta pęka często 

 w wierzchołku podłużną szparą, rozdziela się następnie na dwie połowy przytwierdzone do trzo- 

 neczka i obejmujące jeszcze w części włośnie jakby pochwę. Ścianka zarodni bardzo mało zwapniona, 

 tylko pojedynczemi, po jej powierzchni rozrzuconemi ziarnami; błonka ta jest delikatna, na całej 

 rozciągłości jednakowo gruba, bezbarwna, lśniąca. Od błoniu tworzącej ściankę podsady, szerszemi 

 nasadami przyrośnięta, rozchodzi się na wsze strony włośnią sztywna, tak że po otwarciu się zarodni 

 i wyproszeniu zarodników, zachowuje pierwotny kształt zarodni kulistej i wygląda jakby puszek jaki 

 na końcu trzoneczka siedzący. Dla gołego oka włośnią wydaje się być popielatą, rurki jej jednak są 

 w całym przebiegu bezbarwne, niezbyt delikatne, tworzą liczne wapniaczki wielokątnie bryłowate, 

 bardzo zmiennej wielkości, żółtawe lub rdzawo-białe. Barwa ta jednak, tak w tym razie jak i barwa 

 trzonka nie pochodzi od błonki tworzącej ściankę, bo ta w obu wypadkach jest bezbarwna, ale od 

 masy wapiennej, z którą połączony jest właściwy barwnik. 



Znajdowanie się. — Na drewnie. Bardzo rzadki gatunek odkryty po raz pierwszy we Francyi przez 

 Bulliarda. Widziałem go dwa razy : Salcburg (Sauter) ; góra Klonowska w paśmie gór Świętokrzy- 

 skich, gdzie go znalazłem na wycieczce wspólnej z moim przyjacielem Nowakowskim. 



9. P. Schumacheri. S pr. M. Sc kuma che ra. — Zarodnie dokładnie kuliste, brodaweczko- 

 wate, nieregularnie lub łuszczkowato pękające, trzoneczkowate. Trzoneczek szydłowaty, wypro- 



