142 



PAMIĘTNIK TOWARZYSTWA' NAUK ŚCISŁYCH W PARYŻU. — TOM V. 



47-.fi. utricularis [Buli.). B. lśniąca. — Zarodnie mniój więcej przewrotnie jajowate, za- 

 wsze barwne, ćme lub metalowo błyszczące. Włośnią o rurkach luźną sieć tworzących, wielkich ; węzły 

 silnie rozwinięte i mocno spłaszczone. Zarodniki pojedyncze i ciemno-fioletowe, kolczaste, od 10 do 

 1 2,3 m. m. wielkie. 



1791. Sphfcrocarpus utricularis. Buli., Champ., p. 128, t. 417, i'. 1, p. p. 



1803. Physarum ovoideum. Schum., FI. Stell., n° 1423. 



1803. Trichia utricularis. D. C, Fi. fr., n° 676. 



1803. Physarum hyalinum, [i chalybeum. A. etSz., 1. c, n° 236. 



1823. Physarum botryoidcs, [3 chalybeum. Fr., Stir. femsj., p. 83. 



1826. Physarum utriculare. Chev.,Fl. par., I, p. 337. 



— Physarum ccerulescens. Pers. in litl., an Desmasiers. 



— ■ Physarum alutaceum. Wallr., Herb. ! 

 1801. Badhamia utricularis. Berk., 1. c, p. 151. 

 1839. Physarum melaleucum. Nyl., 1. c, p. 126. 



Wzmianka hystoryczna. — Spłuerocarpus utricularis Bulliarda jest właściwie poprzednim gatun- 

 kiem, bo ma według autora zarodniki skupione w grudki. Właściwie można spotkać w naturze różne 

 okazy, które z pokroju najzupełniej są do siebie podobne i zgadzają się z ryciną Bulliarda, z których 

 jedne posiadają zarodniki pojedyncze, inne w grudki poskupiane. Być może, że charakter ten jest tak 

 zmienny, że do odgraniczenia gatunków służyć nie powinien. Mając przed sobą nader liczne okazy 

 Badhamii należące do tych trzech pierwszych gatunków, jestem tego przekonania, że właściwie nader 

 trudno jest je od siebie oddzielić, że pomiędzy nimi znajdują się liczne przejścia. Dla ułatwienia 

 oznaczeń nazwałem formy o zarodniach dokładnie kulistych B. wydęta; B. zmienna' jest według mego 

 przekonania tylko odmianą prawie lub zupełnie siedzącą, pierwszej ; formy zaś które nazwałem B. 

 lśniącą są przedewszystkiem daleko mniej zwapnione jak poprzednie i ztąd pochodzi ich barwa i 

 częsty połysk ich zarodni. 



Opis. — Następujące odmiany dadzą się z łatwością odróżnić. 



a. B. u. sessilis. Zarodnie zupełnie beztrzoneczkowe, szeroką podstawądo podłoża przyrosłe, zawsze 

 towarzysko w małych kupkach obok siebie stojące, niekiedy nawet zlewające się, nieregularnie kuliste, 

 mocno spłaszczone, o powierzchni lekko pomarszczonej, sino-fioletowe. 



C>. B. u. splendens. Zarodnie maleńkie od 1/2 do 2/3 M. wielkie, dokładnie kuliste lub podłużne, na 

 króciuteńkim słomiasto-żółtym trzoneczku stojące towarzysko na podłożu, nieposkupiane, jużto li- 

 lowe lub niebieskie ćme, już bronzowo lub czarno-zielono metalowo błyszczące. 



y.B. u. genuina. Zarodnie od 3/4 do 1 M. wielkie, przewrotnie jajowate, na krótkim lub długości 

 zarodni wyrównywającym trzoneczku, lekko pomarszczone, sino-fioletowe. 



3. B. u. Schimperiana. Zarodnie przewrotnie jajowate, często wydłużone zupełnie gładkie, świetnie 

 fioletowo-metalowo błyszczące, na długich wiązkowatych słomiasto-żółtych, zwisłych trzoneczkach 

 zawieszone. Trzoneczki do 4 M. długie. 



