270 PAMIĘTNIK TOWARZYSTWA NAUK ŚCISŁYCH W PARYŻU. — TOM VI. 



Wzmianka historyczna. — Najpospolitszy ze wszystkich strzępków, został też wielokrotnie opisy- 

 wany przez różnych autorów zacząwszy od Michelego. Najlepszy rysunek pokroju został podany 

 w dawniejszych czasach przez Batscha, w nowszych przez Greyillea i Sowerbyego. Trichia graniformis' 

 Hoffmana odnosi Fries do kędziorka mylnego jako młody stan tegoż mesłusznie, opis bowiem, 

 wzmianka w nim, że włośnią jest sprężysta, nie pozostawiają wątpliwości, że to o strzępku mowa. 

 Prawie wszystkie gatunkowe nazwy odnoszą się do barwy zarodni i są tak różne że muszą od razu 

 zrodzić przypuszczenie, że charakter ten jest nader zmienny. Wybór nazwy jest bardzo trudny, 

 przyjąłem jednak nazwę Persoonn głównie dlatego, że strzępek ten w największej liczbie razów wy- 

 stępuje w barwie « punicea » , a powtóre, że autor ten wskrzesił i odróżnił jako rodzaj Arcyrię. 



Opis. — Zarodnie tego gatunku przed otwarciem mają kształt jużto jajowaty już walcowato-jajo- 

 waty, co może być spowodowane, albo różną wysokością przy tej samej dolnej średnicy zarodni, albo 

 też właśnie różną jćj szerokością przy tej samój wysokości. Zazwyczaj trzonek i zarodnia mają po I M. 

 wysokości. Zdarzają się jednak i zarodnie nieco wyższe lub tylko 1/2 M wysokie, równie jak trzonki 

 nawet do 2 l|2 M. wydłużone, lub zniżające się do 1/2 M. Tak trzonek jak i ścianka zarodni, szczegól- 

 niej w dolnej części są mocno lśniące, jakby lakierem pociągnięte. Ścianka zarodni będąca w górnej 

 części blonką nadzwyczaj delikatną, prawie bezbarwną, pęka, w skutek sprężystości włośni, szwem 

 kołowym dolnym powyżej nasady trzonka, rozprószą się, pozostawiając trzonek rozszerzający się 

 w tak zwany kieliszek o brzegu uciętym. Trzoneczek bywa jużto sztywny, wyprostowany, już teżłęko- 

 wato zgięty. Rurka tego trzonka jest błoną nadzwyczaj tęgą, rozmaicie zabarwioną, mocno nieregular- 

 nie podłużnie fałdowaną. Fałdy te rozciągają się i na kieliszek, rozchodzą się tu promienisto, gęsto i 

 regularnie. Przecięcia poprzeczne przez rurkę trzonka lub działanie różnych odczynników przeko- 

 nywa nas, że ścianka jego jest dwuwarstwowa, t. j. że tęga wewnętrzna barwna błona pokryta jest na 

 zewnątrz drugą, nadzwyczaj delikatną, bezbarwną, zupełnie z pierwszą zrośniętą i nadającą trzon- 

 kowi i kieliszkowi ów charakterystyczny i piękny połysk. Ścianka kieliszka oprócz regularnych fał- 

 dów pokazuje na wewnętrznej stronie piękne i różne zgrubienia, niewystępujące tylko w tych miej- 

 scach, gdzie się z nią zrastają rurki włośni. Zgrubienia te są różne na jednym kieliszku, zawsze prostsze 

 od brzegu, więcej złożone ku dołowi. Brzeg kieliszka jest najczęściej gładki, albo też odrazu pokryty 

 nadzwyczaj delikatnemi punktowatemi zgrubieniami; postępując ku dołowi spostrzegamy, że zgru- 

 bienia te stają się coraz tęższe i mają postać kruciutkich, tępych walczyków, jeszcze niżej walczyki 

 te są połączone miedzy sobą delikatnemi, nader cienkicmi, nilkowatemi zgrubieniami, rozchodzą- 

 ceini się od każdego promienisto do sąsiednich. Najczęściej na tern się wszystko ogranicza. W nie- 

 których jednak okazach rzecz postępuje dalej. Nitkowate zgrubienia stają się coraz tęższe, grubsze, 

 wyższe i z chwilą gdy dosięgły wysokości pierwotnych walczyków zaciera się natura ich i widzimy sieć 

 zgrubień o oczkach niezbyt regularnych. W niektórych okazach, niektóre listewki tćj sieci grubieją sil- 

 niej od innych i wówczas zgrubienia mają postać dwóch systemów sieci jednej o listewkach tęższyeh, 

 o oczkach bardzo wielkich i w każdem oku tej sieci przebiega inna sieć, o oczkach naturalnie daleko 

 drobniejszych i listewkach daleko cieńszych, Albo też oczka pierwotnej sieci zgrubień stają się cor?z 

 szerszemi, aż wreszcie pozostałe niezgrubione miejsca są tak małe, że całość wygląda na podziura- 

 wioną błonę. Nareszcie zdarza się nieraz, że w około niezgrubionej błony, zgrubienia iworzą wypukły 

 krąg, uzbrojony kilkoma spiczastymi kolczykami. Nigdy nie zdarza się znaleźć wszystkich, dopiero 

 wymienionych rodzai zgrubień, najednym i tym samym kieliszku, najczęściej spotykają się tylko trzy 

 rożne rodzaje zgrubień; zawsze jednak więcej złożone znajdują się w dolnej, a prostsze w górnej czę- 

 ści kieliszka. Rurka trzonka wypełniona jest nieregularnie kątowatymi pęcherzykami, zawierają- 

 cemi pierwoszczowatą zawartość, w górze przechodzącymi w typowe zarodniki, a ku dołowi stają- 

 cymi się coraz większymi, bardziej nieregularnymi i zlepionymi w jedne masę. Cała ta masa wypeł- 



