m 



WORMIANUM. 4, 



eolore nigricante, fubtilitcr a Natura depicti apparent. Si fupra ignem ponatur, brevi 

 cvanefcit picluta, & nil nifi nudus remanct lapis, fui coloris, adco durus ut calcinari ne- 

 qucat , fed fortiffimo igne inftar vitri fundatur. Egura: ifta: ortum traherc vidcntur ab 

 cxhalationibus quibufdam in lapidis generationc cjiis corpori fe infinuantibus , ut in Py- 

 ritc fieri folet. 



Is quem mecum communicavit NobilifT. GeorgiusRo&crants fummusRegis thefau- 

 rarius, planus eft, figura ovali, longitudine trium circiter unciarum, latitudine duarum, 

 craffitie dorfi cultri. In co depifta eft arbor per cujus truncum hcdera ferpit, ad radices 

 plantula: qua:dam,adlatera folia ex arbore quafi decidentia. Coloris cft albicantis ad lu- 

 teum tendentis, altera facie politus, alteta rudior adhuc , in qua criam truncus arboris 

 confpicituthederalambenteornatus, fedcoma:amputata: partes , hincinde percor- 

 poris ambitum difperfa: : omnia depi&a colore cceruleo nigricante elcgantiflime ; Ad 

 radicem perrcptat vena qua:dam lapidis fiavior. 



Omnis vero harum figurarum in hifce variegatis Marmoribus varietas , cx venarum 

 variis coloribus in Terra: gremio infecrarum difpoiitione, &partium ex quibus conftat 

 diverfitate, (itufque proportione ortum trahit. 



Marmora multi imitati conantur. Sed duritie & pondere pauci ea aflequuntur , Iicet 

 colore&fplendorepoffint. Quidam Praga: tempore Rudolphi II. ex gypfo, aliorura 

 lapidum pulvere, quibus ad pondus augendum cineres plumbi addebantur, cum aceto 

 vel lattis fero, in quo cafeus folutus erat, maflam conficicbat, ex qua menfas Sc fphatras 

 fundebat, quas exficcatas, politura fjjlendidas faciebat. NonnuIIi filices,I.ipidum vario- 

 rumfragmenta, fanguinem hirci aut bovis mifccbant,addendo vinum ardens & fcl bo- 

 vinum,ac in formas premebant marmora ut a:mularentur. Sunt qui aqua calida cafeum 

 contundunt, addendo calcem vivam&colores quofvis corpusfolidum habentes, ut Cy 

 nabrium, chryfocolla, ochra, ha:marites , Viride a:ris, &c. Alabaftrum quidam Italus 

 pulchre xmulabatur, filiccs fluviatiles in pulvcrem rcdigendo , addita calce viva, aqua 

 glutinis, cxeapaftaformabatimagines,qua:polita:, elegantiflima: eranr. Screniffimus 

 rex noftcr Chriftianus I V. etiam Italum quendam Piero nomine habuit , in hac atte 

 principem.qui ftatuas varias ex certa mafla fingebat, qua: durum marmor a:mulabantur 3 

 ied coloribus deinde pulchriores reddebat. 



C A p. V. 



T>e Saxo calcario , (jyffo , Lapide Hononienji, Titmice, Foro, 



oAlcionio, AjJio, 



"tflDiMtis haftenus lapides Magnos, qui frequentius occurrunt, dutitie infi- 



gnes:jameosexpendamus, quimollioresfunt, & etiam magnitudine confpicui ; 



cujus generis funt , Saxum Calcarium , Gypfum, Lapis Bononicnfis, Pumex, Porus, Al- 



cionium, Affius, &c. 



Saxum, undecalxconficitur, Calcarium nobisdiftum, vulgareeft, multif- 

 queinlocisreperitur: varianamquefuntfaxorum genera, ex quibus ricri poteft ; fed> 

 exquooptimafit,albicans&fufcumeft, cujus copiaingenspaffimin totaDania rcperi- 

 tur, Selandia,Cimbria,Scania,Norvegia. Quibufdam in locis Naturamire inhis faxis 

 ludit, tubulos,ramcnta, globulos, virgulta, aliaque in iis exprimendo. Hi lapides, ut ex 

 iis calx elici poffit, primum uri debent, atquefic igncmillumconcipiunt, quemin fe 

 potentia fervant, ut aqua: frigida: affufione in aftum deducatur. Calorem illum in Cal- 

 cis fale cahdiffimo & ficciflimo confiftere volunt , cui cum aqua frigida affunditur, ob 

 antiperiftafin partium calidarum, per totum ejus corpus diffufarum, ad interiora repul- 

 fionem , d contrario fa&am, augetur vis ejus & in actum deducitur, cum virtus unita 

 fortior fit difperfa. 



Ex Calce recenti illud fit, quodvereres Maltham vocabant, res omnium tena- 

 ciflima, & lapidis duritiem antecedens. Glcba calcis vino reftinguitur, mox funditur 

 cumadipefuillo &ficu, duplicilinimento. Quod maltatur,prius olco perungitur, ut 

 fupra ex Plinio docuimus. 



Calx viva corpori applicata urit & cruftam inducit, reftincta mordacitatem exuit & 

 exficcat ; lota cum oleo & cera cicatricem inducit. Si cum accto exftinguatur & tcr la- 

 vetur, cumq; oleo rofaceo adlinimenti formam redigatur, combufta abfque Cicatricis 



E 5 veftigio 



