6z M U S E U M 



Magnefia regione, ubi reperitur. Thcophrafto Heracleon, quod cirea civitatem Hc- 

 racleam inveniatur, aliis Herculeus, quiaferro, quodomnia domat, impcrat: quibuf- 

 damSiderites, eadem de caufa, ui^f©" enimfertumnotat. 



Eft autcm Magnes lapis durus, ferrugineus, nigricans, qui ferrum aut alium Magne- 

 tem ad fe trahit vel rejicit , ac plagas mundi oftendit. Variis in locis rcperitur, plerum- 

 que in fodinis fctri , unde ctiam multum ferri in fe continet. Non enim omne illud 

 corpus quod attrahit Magnes eft , fed in eo vena Magnetica ; quocirca quibufdam in 

 locis Gettnanix ex eo optimum ferrum eliciunt. In Italia in montibus Vitcrbi, & in Ilva 

 qui reperitur,extcrius fubrufus eft, intus in fracturis nigricans & parum tendens ad cce- 

 ruleum obfcurum, in trahendo efficax valde, dum percutitur inhorrcfcit, lanugine qua- 

 dam obiita, qux ad ferrum ttanftnigtat fi admoveatur. In Getmania etiam variis locis 

 eiuitur, prope vallem Joachimicam, Swartzburgum, Sneburgum, &c. Ex Norvagia 

 ctiam ad nos adfer untur viribus infignes, quorum aliquot oftcndere poflum. 



Magnetis naturam qui iunt fcrutati, eum dividunt in tria genera : unum, quod ferrum 

 ttahit & plagas mundi oftendit; alterum, quod plagas mundi tantum oftendit,fedfer- 

 rum non ttahit ; Tettium, quod Magnetem alium ad fe allicit : Quartum, quod fer- 

 tum abigere multi exiftimarunt, & Theamcdem appellarunt, peculiarc genus non con- 

 ftituit; ineft enim hsec vis omnibus qui ferrum alliciunt, & plagas mundi oftendunt. Af- 

 ftittum enim fcrrum Magneti, fi ad xquilibrium ponatut , ab adverfa Magnetis parte, 

 fetri contacta pats, aut ab eadem, quoe ferrum tetigit, ferri adverfa pars ahigitur. 



ViresMagnetis planemirabilcsiunt : inter eas enim & ferrum , feuchalybcm, tanra 

 eft amicitia, utadmutuum contactumindefinenteradfpirent, adeo utfiMagues vitibus 

 magnisfit, acferrumliberum, adMagnctemproperet; e contra fi Magnes exiguus ac 

 libet, fct tum vero gravc, ac rei alicui affixum, Magnes ad ferrum, ut illi conjungatur, fe 

 movet. Unde dubitatum a multis, an Magnesferrum, an vero fetrum Magnetem tra- 

 heret. Probabilius certc Magnetem ferrum trahere, quia fepultus in fcobe ferri Magnes 

 vires fuas confervat & auget : ferrum ver6 rubiginem contrahit &perit , quod fit quia 

 putiorem&fubtilioremfcrri partemadfe trahit, fibiqueunit. 



Adhax actionem trahendi communicat ferro , quam antca non habuit ; fi illam non 

 haberet, utique communicare non poflet. Accedit, quod ferrum metallum fixum fit, 

 Macnes vcro nondum fixus, unde vires & fpiritus libctius emittere potcft. Mirum ver6, 

 vim hanc attractt iccm nullo corpore interjecto impediri pofle. Trahit enim per lignum, 

 per lapidem, per vitrum. Unde patet, vim hanc Magneticam incorpoream plane eife, 

 qua: tam folida corpora penetrare valet; ejus plane natura:, cujus eft lux&fonus. 



Caufa vero hujus tradtionis plane ignota , licet in ea inveftiganda multi dcfudarint 

 etiam ex Neotericis. Sympathiam & mutuum rerum naturalium confenfum hic agno- 

 feimus. Magnes quxdam quafi fcrri Vena & Matrix eft, quia ex eo ferrum excitur: ad 

 eum igitur fettut ut fui confetvativum, & ut perfettionem aliquam ab eo acquirat. 



Altera non minori admiratione digna facukas Alagnetis cft , quod polos mundi te- 

 fpiciat & plagas oftendat. 



QiiilibetenimMagnesinfuaextremitatepunctumhabetBoteale, quocognito etiam 

 Auitrale, Oricntale&Occidenrale, &quodvisahudaliquot gradibus ab illo declinans, 

 facilc inveniri poffit. Punc! um Boreale optime invenies, fi Magnetem inSph.xricam fi- 

 suram redactum fumpfcris,& gracile ferrum ejus longitudinis,cujus eft Diameter globi, 

 fabricaveris, id fupta lapidem iphsricum pofueris , vertet fe donec in Meridiana linea, 

 per Boreale& Aultrale pun&um tranfeunte, quiefcet. Ubi quieverit, fignato lineam,& 

 tiansfer ferrum in altcram lapidis partem ; cum refederit & quieverit , iterum fignato, 

 idque tertio & quartb repete ; ubi linea: fe decuflabunt, etunt Puncta Borcalia vel Au- 

 ftralia : Alios modos alii docent. 



Verum de caufa hujus effeaus etiam follicite difquitunt Phyfici. Piobabilis illa vi- 

 detur fententia , qua: ftatuit Magneti hoc infitum , ut femper eum fitum expetat, quem 

 in natali folo obtinuit, nifi impcdiatur, ut qua: pars tum Boream refpiciebat , ea fcmper 

 eandemextrafodinam, nifiimpediatur, quanat. Verum non in omnibus locis praicife 

 polos refpicere , docuit expeiientia in acu nautica. Declinat enim Noiibergx a polo 

 Ar£tico decem gradibus, circaNovam Zemblam 17. imo quibufdam in locis 13. qua: 

 quoque declmatio eft poli Zodiaci, a polo Mundi. Quocirca multi fiint in ea fcntentia, 

 non movcri Magnetem ad polos Mundi , niii iis in locis ubi Meridianus per polum 



Mundi 



