251 



rechter zijde, de rivier afvarende, in eene mede nog moeras- 

 sige streek , aan de rivier gelegen is. De rivier is hier opge- 

 vuld met prauwen van alle dimensiën en soort , zoo ten handel 

 varende, als terzijde gelegene wrakken, die men zich de 

 moeite niet geeft op te ruimen, maar die in de modder hunne 

 verdere vernietiging afwachten. 



De chineesche woningen zijn in twee blokken, alle rechtlij- 

 nig aan elkaar verbonden en vormen eene lange reeks, waar- 

 voor een breede weg, evenwijdig met de rivier, loopt, die 

 verder langs des Sulthan's-woning, tot bij den Assistent-Resi- 

 dent doorloopt. Een tweede algemeen betreden weg loopt 

 onder de, met planken bevloerde en even als de huizen zelve 

 op palen rustende voorgalerijen der chineesche woningen , waar- 

 onder, even als in hunne woningen, alle koopwaren uitgestald 

 zijn. Onder de koopwaren vindt men zoowel europeesche snuis- 

 terijen als chineesche en inlandsche voortbrengselen , voorts 

 rijst, groenten: daoen kangkoeng, sasawie, kladie, ohies, cas- 

 save , uijen , knoflook . katjang tana en katjang idjoe ; vruchten : 

 mangies, ramboetan, manga, rambai , nanas ; pinang, siriekalk, 

 kalapa, tamarinde, tabak, medicijnen, trassie, versche visch 

 (dagelijks zoo de visschers in zee kunnen gaan , hetgeen wel 

 eens door de branding en hooge zee belet wordt) en eindelijk 

 vindt men er overvloedig gedroogde visch in verschillende soor- 

 ten en van goede hoedanigheid. Men koopt hier alles tegen 

 Engelsche munt, in doliers en dollercenten berekend. De dol- 

 ler heeft 100 centen of 400 duiten en wordt berekend tegen 

 f 2.70 Nederlandsche munt. De dubbeltjes en kwartjes worden 

 echter niet tegen de volle waarde aangenomen. 



De handel richt zich meestal naar Sienggapoera , ofschoon 

 men gaarne ook niet Java in relatie zou treden , doch niemand 

 denkt er aan om hiervan te proiiteeren ; gambier , peper en 

 sagoe zijn de voornaamste voortbrengselen van dit eiland, en 

 wat het laatste product betreft, er bestaat hier schoone gele- 

 genheid tot het oprichten van eene fabriek tot bewerking en 

 zuivering voor de europeesche markt, hetgeen nu te Siengga- 



