402 



Besluit. 



Uit dit, volgens mijne opregte en innige overtuiging geschre- 

 ven rapport, geloof ik, dat het duidelijk genoeg blijkt, dat het ei- 

 land BUliton geen tinerts in zijnen bodem bevat , namelijk niet 

 op zulke wijze, als tot heden toe de tinerts op Banka gevonden 

 wordt en aldaar bewerkt kan worden , want over „ het harte 

 der aarde van Billiton " waarvan de heer Van Sevenhoven 

 spreekt, kan ik niet oordeelen, even min als over „ de schoot 

 van Billiton" waarover de heer Haase in zijn rapport handelt. 



Alzoo opsommende, hetgeen ik breedvoerig heb uiteengezet, 

 zoo besluit ik daartoe : 



1°. Omdat ik, het eiland in drie verschillende rigtingen 

 doorkruisd hebbende, geenen tinerts (1), noch aan de opper- 

 vlakte , noch tot op eene diepte, waarop dit op Banka en Ma- 

 lakka gewoonlijk voorkomt, gevonden heb, en ook zelfs niet 

 of zeer zelden, die ligchamen (kwarts, veldspaath en mica), die 

 het op genoemde plaatsen gewoonlijk vergezellen, en ik ook 

 nergens plaatsen, alwaar vroeger gewerkt is, aangetroffen heb, 

 noch de overblijfselen (tra) van tinertssmelting heb gevonden. 



2°. Omdat met groote waarschijnlijkheid geologisch kan be- 

 wezen worden , dat Billiton geene noemenswaardige hoeveel- 

 heid tinerts aan zijne oppervlakte (p. m. 30 voeten diepte) 

 kan bevatten. 



3°. Omdat uit alle de officiële stukken over Billiton , in 

 's gouvernements archief voorhanden, geenszins blijkt, dat ooit 

 tinerts van Billiton door ooggetuigen gezien is. 



4°. Omdat uit alle die officiële stukken niet blijkt , dat ooit 

 eene tinmijn op Billiton aangelegd is geweest. 



5°. Omdat nooit iemand, zoo te Banka, Billiton of el- 

 ders, tinerts of tin, bepaald van Billiton afkomstig, gezien heeft (2) 



(1) In eenige belangrijke hoeveelheid, want het gevondene, op pag. 37-1 

 vermeld, kan hier niet wel in aanmerking komen. 



(2) In het Kabinet van het Bataviaasch Genootschap van Kunsten en 

 Wetenschappen zijn ook, volgens de etiketten, tinerts en tin, van Billiton 

 afkomstig, voorhanden. Aangaande den tinerts heb ik reeds op pag. 395 



