663 



sche mannen en vrouwen, opgenomen in V t on Siebold's „Nip- 

 pon.! Mij zijn geene ethnograpliische afbeeldingen, bekend, 

 bij welke de zoo fijne karakteristieke indrukken tot de gelaat- 

 kunde van een vreemd menschenras behoorende, zoo goed we- 

 dergegeven zijn, als bij de onderhavige. 



Op gelijke wijze als bij de Europesche volkeren, is ook bij de 

 Japanezen, tussehen de grenzen van denzelfden grondvorm (tijpe) 

 groote verscheidenheid in gelaatstrekken op te merken. De oor- 

 zaak hiervan is stellig gedeeltelijk in de hoogere geestelijke en 

 zedelijke vorming te vinden, door welke zij zich zoozeer van 

 de overige Aziatische volkeren onderscheiden (1). Over het al- 

 gemeen komt de uitdrukking der levendige, geestige en goed- 

 hartige Japansche gezigten, veel met die der Europesche overeen. 

 Ik ken geen' volkstam, bij welken eene dergelijke verscheiden- 

 heid in vorm en uitdrukking van gelaatstrekken , waargeno- 

 men kan worden. 



De oogen der Japanezen liggen minder diep en meer in 

 het vlak des aangezigts dan bij de Europeanen. Dit wordt voor- 

 namelijk veroorzaakt door de mindere diepte der oogholten , 

 doordat de randen dezer oogkassen weinig voor het voorhoofds- 

 been uitspringen, door de geringe kromming van het oogholte- 

 gewelf, maar ook voornamelijk door de afplatting van de 

 beide neusbeenderen en van de vereenigingsplaats van den 

 neus met het voorhoofd. De oogen zijn gewoonlijk groot 

 en uitpuilende, ofschoon zij in de meeste gevallen wegens eenen 

 eigenaardigen vorm der oogleden, nader te behandelen, bij- 

 zonder klein schijnen te zijn. De regenboog is gewoonlijk 



(1) Bij de Chinezen is deze verscheidenheid in gelaatstrekken van enke- 

 le personen, naar ik vermeen waargenomen te hebben, over het algemeen 

 geringer: in veel minderen graad merkt men dit bij Javanen, Bocginezen, 

 lij de inwoners van Madura en andere volkstammen van den Indischen 

 Archipel op, van welke ik groote vereenigingen van personen heb bijge- 

 woond, die allen zoowel wat betreft, den vorm als de uitdrukking van het gelaat 

 bijzonder veel op elkander geleken. Bij de bewoners der Oostkust van 

 Sumatra evenwel is deze verscheidenheid in gelaatstrekkon wedor meer 

 in het oogloopend. 



