811 



heid van ± 3 meters minstens in de sekonde, vordert eene groo- 

 te, vrij zamengestelde machinerie, die kostbaar zal zijn, al 

 wordt ze ook maar van hout , dat op de meeste plaatsen op 

 Banka al spoedig door de inseklen wordt aangetast, op het ei- 

 land zelf vervaardigd. 



Wilde men de beweging, en alzoo ook deze groote blaas- 

 balg, vertikaal maken, zoo zal het einde der stang van den 

 zuiger tot eene hoogte van 20 a 24 voeten moeten opgetrok- 

 ken worden, en de toestel zal niet minder aanzienlijk zijn, ter- 

 wijl, wanneer men de blaasbalg korter maakt, er meer na- 

 deelige doode punten (oogenblikken), in hetzelfde tijdsverloop 

 zullen ontstaan. 



Volgens mijne beredeneerde overtuiging ben ik alzoo tot het 

 resultaat gekomen, dat de betrekkelijk gebrekkige thans ge- 

 bruikelijke blaasbalgen, bij het behouden der thans gebezigde 

 ovens door geene andere kunnen vervangen of gewijzigd 

 worden. Wil men Europescho grootere ovens invoeren , dan 

 zullen noodzakelijk de bijbehoorende blaasbalgen, hoe dan 

 ook ingerigt, gebruikt moeten worden. 



De windstroom wordt door middel van eene smeltpijp uit het zij- 

 kanaal van de blaasbalg in den oven geleid. Deze pijpen 

 zijn afgeknot- kegelvormig, uit eene vuurvaste zelfstandigheid ver- 

 vaardigd, ± \ l / 2 voet lang, met openingsdiameters van 4 en 

 6 duimen. Ze worden nabij Palembang vervaardigd, van de klei, 

 die op den bodem van een meer (lebak) afgezet is, welke klei 

 met eene genoegzame hoeveelheid rivierzand vermengd wordt: 

 dit mengsel wordt aldaar eerst in de schaduw gedroogd , daar- 

 na gevormd, en eindelijk gebakken. 



De mijnen betalen ze f */ 2 P er s ^uk : gewoonlijk houdt de 

 smeltpijp het den geheelen nacht uit. 



Hoogst moeijelijk is het om te bepalen of bij de thans ge- 

 bezigde ovens, de kapacitcit van de blaasbalg (de in eene gc- 

 gevene tijdruimte in den oven geperste lucht) juist zoo is , als 

 de theorie het verlangt, of deze namelijk voldoende is om het 

 brandmateriaal eene genoegzame warmte te doen geven , dan 

 of ze ook niet veel te aanzienlijk is. In het eerste geval zul- 



