$0 
IOANNIS EVSEBII NIEREMBERGII 
EXSOCIETATEIESY 
HISTORLE NATVRUE- 
LIBER. QVARTVS, 
CAPVT PRIMVM. 
A celum [it caufa aliquorum amimalinm. 
QO 1scvssr fentientis fub- 
To Neze ftantiz dignitaté, nunc 
Wee aliquas caufas euoluam, 
jos antiquiores faltem ; & 
y Es" primum quzftionem il. 
; aquo 4 ^, (y lam , quam füfpenfam 
ANNE SEEN reliqui , v: omnem ex- 
piem fcrupulum eorum , quicalos exorna- 
runt intelle&u & animo,An calum alicuius 
beftiolze pater, eatum fcilicet quz. fponte 
dantur. quamuis in hac parte; etiam ij qui 
amentes & exaninres iudicarunt orbes, cen« 
fuetint generatores horum fentientium,non 
vt caufas prcipuas, fed vt inftru menta diui- 
nz: proxima enim aliqua caufa fignanda 
erat , quz fi non auctor , miniftta faltem 
fuiffebhorum viuentium.At vnde celis lixc 
officia tribuimus , & non potius elementis; 
quibus iftam efficaci videoin Philofophià 
Moyfis commiffam? Producaztinquit,agua 
Uu 
v 
veptile apima viuentis, e? volatile fuper Py. 
vam [ub firmamento cali, & vav(us: Producat 
Terra animam vitientem 12. genere feo umen: 
12; C vEptilia, Cy bestias terra fecundum fpe- 
ties fuas. Non audio,Producat cxlum.quare 
fià Deo virtutem non accepit , vnde iftam 
paternitatem obtinuit? In figna & tempora 
audio exornatum zthera, non ad fecundi- 
tatem. Sine aftrorum vi peperit terra ftirpes: 
tunc clum rude erat,incultum;obfícurum, 
inefficax fine fuà lucis manu; nulla tunc G- 
dera. Igitur ifta vis non elt fublimiscüm cz- | 
lum nec parens nec obítetrix potuerit effe. 
Idem ceníeo de omni animàtá naturá,quod 
de vegetabili. Ceterum in illà Dei iuffione, 
aliqua fine dubio efficacitas terre & aqua 
producendis viuentibus tributa; ergo fuffi- 
ciet. Quare non damno eruditos aliquos 
Aftronomos, qui ci pluribus Patribus teme 
. perarant cali vires.Obferuanda funt diuerfa | 
genera diuinz elocutionis, In quibufdá ver- 
bis nulli delegatur creatura procteatio alte- 
rius,in alijs committitur. Lux,firmamétum, 
fidera, hotno immediaté à Deo fuerunt, 
nullà fecundà interueniente efficaci (iue 
focietate creaturz , ideó horum productio 
.conuenienti edicitur formulà, Fiar ux, Fiat 
firmamentum, Fiant lumigaria, Faciamus bas 
minem. Your difcrimen aliquod eft, cüm - 
di&um fuit, Producat terra , 8: Prodacans 
aquia. Q uod veró difctimen?nifi quód aqua 
& terra, vltra materia fuppeditationem €0- 
natuti adhibuerint , acceptuni ex diuitio 
précepto. Sidera autem &, firmamentum. 
ex priacetiti traterià facta furit: non eniti 
ftiit denuó creata materia, citm ipfa forma- 
ta,& tatmien, quia Deus illa immediate & 
foluseffecit , Fiazé dicitur, non, Producat 
AtrYA, aut quà, aut a£rjaut ignis, aut quinta 
aliqua fubftantia. Deitide obíeruandum eft. 
difcrimen inter eaipfa qua Deus imiedia- 
té fecit: de aliquibus dixit, F/477,de homine; 
Faciamus. Nullum verbum Moyfis finefa- 
cramento , fine doctrinà eft. Cur ita diuerfa 
eloquia? nimirum fidera & firmamentum 
Deus folus fecit, fed ex materià ; at huma- 
num árimutn folus fecit , & fine materià: - 
non folüm eduxit,fed totum tunc produxit, 
Satis itaque conftat ex formulis diuini im- 
peri) , terre & hümoris comimiiftio ad gene- 
rànda viuentia. Non otiofa Dei voxeft. Pra- 
dicat, inquit; producere vim notat. Terra 
iam tünc inaueurata vitalium rerum pro- 
creatione, ius aliquod nunc víque retinet in 
aliquarum beftiolarum partu , quemadmo- | 
dum diuinus vir Bafilius cenfuit. Precepzums 
hac. f'ilicet producendi amimalia, fec impref(um 
63d terra elemento, vt ue bodie quidem defrnaz 
fubferuire fuo creatori. aN.am auimaliapartim 
ex antecedentibus oriuntur. fucceffane, partim 
nunc etiam ex. dp[amet emergere terrà. gene- 
varig, cernuntur. Non [olum enim cicadas bu- 
mus pluuio tempore edit , e innumeras alias 
besiiolas in aere peruolautes quarum plurima | 
pratenuizate nullam. [ortita. [unt nomencla- 
turam; quin e mures ranasq, ex. feipsà 1am 
profert e edit , utpote cuin circa. Aegyptiae 
Thebas post. vehementes im «itibus pluuias, | 
"véiser[a. arua. foricibus impleri protinus no- 
uimus. « Anguillas quoque nec alio vllo mode, 
vifi ex feculentá conflitui materia limad con-— 
Jfpicinmus ; quarum nec oum, nec alium vllum | 
F^ ME "o- 
| y 
ng 
