CHISTORIE NATYRJ LIB.IV, 
hiftoriam; & cóbueniant reuclátis myl[terijs 
hine extortis & inuitis interpretamenus; Igi- 
tur mundi hiftoria hzc eft, Primüm óm- , 
nium fecit Deuscalüm empyreum , & rus. - 
dem tetrz maffam , quam ftatuit in centro 
vacuitatis, quam empyreum cxlum claude- 
bar, cuius concaua fuperficies otbicularis 
eít , intra quam elementorum fiderümque 
regio latiffimo fpatio nunc ftringitur.. Hac 
figura circularis capax eft , & officijs aftro- 
rum ; céteredue mundanz máchinz per-: 
commoda ;iplum tamen empyreum in im- 
meníum pzné portenditur; fortaffe qua- 
dratum confiftit. Conftantiz: & permanen-- 
tiz eft quadrangularis forma ; nec capacita- 
te maiori eget regio illa latiffima. Terre 
VOX ,cum dixit Moyfes , Ip Prizcipio crea- 
Wit Deus. calum eb terram , complectitur to- 
tam.materiam mundi ; globum fcilicet ex 
 grauibus& fidentibus elementis , aridà & 
humore; quemadmodum nos quoque terrx 
titulo vtrumque elementum fepé comple-- 
&imur , maxime comparatione c&li ; cm 
. Dicimusterram effe pundtum refpe&u czli, 
globum terrz & aquz intelligimus; Cum 
. defignamus ambitum aut diametrum terre; - 
etiam.aquam inuolüimus. Hac elementa; 
materia totius mundi. fuerurit?-éex. his alia 
elementa, mixta, planta, fidera , animalia, 
homo. Satisé Moyfe conftat , quiante di- 
geítionem rerum , (olüm terra & aquz me- 
. Aminit,8& ex his nartat omnia creata , cuni 
 fufiragio praftantiffimorum Philofopho- 
rume Grecis: Empyreutm celum abfolu- 
| tum ftatim fuit cum pluribusfedibus; cum 
incolismorituris illas, Pre patata gloria eft 
iuflis à principio: fortaffe &z man tiones fi- 
. uethtom Chriflti& Virginis, aliquod ad- - 
iumentum innidentiz perducllibus angelis 
. lapfüm Angelormi; ^ « 
i d isl erp "HR 33 (a y 
 fé./id puto ignotutn manliffe v(que ad 
eu c bn um forma, fed faparatio cuntiain lucem tulit,vo: 
T 
b 
CAPVT VL 
BÉ wenam fuerit naieria mundi. 
P Oftquam a&um de fpiritibus apoftaris; 
- coepit diuina tmens ; fuperlata aquas fa: 
pientiz & potétiz fuz viribus ; moliri mun- 
di noftri fabricam, chaos eridirura; reftau- 
raturaQue éteirá ruinam celi. Quale tune 
chaos? Ego;poftquam perftrinxero aliorum 
fenía; quid probé exhibebo: Bifariàm maf ' 
ifta & velut argilla müdi accipitur. Quidam 
extraneam elementis molem indigeftam,in- 
confufam; in quà omnia prz(eminata po- 
tenti, nihil preiattum adtu.Hanc maxime 
compofitionezi confufam amplexi fünr 
ethnici, Sententia Diodori; & in illà, fi non 
omnim, plurimorum vox hc eft; vnàm 
enimapte initium oninium , celi & terrae 
cunctis fimul confufis , formam fuiffe tra- 
dunt: pofteà diffeparatis diuififque molibus : 
vniuerfi, ordinem mundi confpedum, 4&- 
raQdue motum habuiffe continuum , chius 
parsquidem ignea ad fuperiores,afcenderit 
partes, naturà fuá propter leuitatem fempet 
fürfum tendente, eaque ex causà Solem , ac 
ftellarum multitüdinem volütione totius 
circümferri; pars autem turbida atque ter- 
reftris vnà cum" humidis ad infima propter 
brauitatem loca defcendeérit; qu& pars con- 
tinué & longo tempore in. ipfa conuoluta 
imariá, ex humiditate & ex dürioribus, ter- 
ram lutofam ac tenerá apgregauerit,&quàm 
primum, pofteaquam folaris calor exzftua- 
Betit;conitipata füerit: Deinde fuperficie ca- 
lé£actà, plutibusin locis corruptionem hu- 
ridi effe confecutá : ex quà (vt etiam nünc 
in pluribus fieri folet ) cüm fübitó ad tranf- 
aétum friguscalor exarferit , animalia con- 
creta fuetint;que no&u à Citcum füsà caligi- 
tiealebantur,& in die à calote folidiora red- 
débantur;poftrenió fufficiensiam incremens 
titm confecuta ; érupiffeabillà colluuie va: 
riàs has animaliut formas , quorum cali- 
diora leuioraQque ad altiora loca exilierint; 
volucrum appellátione riuncupata ; ficciora 
veró ac grauiota;ferpentibus àc terrenis con-. 
fiimerata.-Eodé quoque modo huniidiorá - 
in confentaneum fibi iptisloed confluxiffey. 
áüquática nuhcupata,& fic aniálium diuer- 
fa geneta produtta fuiffe. T'errath veró poft- 
quam magisfole ác ventis induruit;nibileX - 
pétfe&tioribus producere poffe atque ideo. - 
ex tifütuà fexutim coniundtiotie;perfediora 
f&éherati. Hancrem ita fe habuille , D pUS 
etià Euripides , Anaxagorz Phyfici auditor, 
in fabulà; quam Menalippem notninat,his 
verbis teftatur : Yza celorum: olimac 165v4 
E 4 Incres 
