concitatio fine multà vi,fine fatigatione erit; 
& quia fine impedimento, & quia fine gra- 
uitate, id eft,fine intrinfeco , hec extrinfeco 
renifu. Quid reftat? moles illaingens? Da 
duplo maiorem magnitudinem , non dico 
fine grauitate , fed cum minore quàm fox- 
micz fit, Da, non dico in vacuo, fed in ex- 
pedito: vna formica mouebit. ' Quid refert 
infinita moles fit, fi. ine vllo pondere? Ad. 
huc amplius cenfeo;licet exordio füi motus 
extrinfeca excitatio caleftibus neceffaria 
fuiffet, at femel incitatum primum mobile 
; rrequieté moueretur, vt poffet iam dormire 
fua illa Intelligentia; füncta effec officio. Vi- 
demus rotas aliquas in pendulo, fi rantifper : 
- femelcontingas; diu ipfas folas volui , licet | 
grauefcant , donec domet grauitas naturalis 
impulfum. Atczleftem globum nulla gra- 
üitas fiftec,nullum in fe impedimentum ha- 
bet , nulla ei repugnabit inclinatio natur, - 
Etenim nemo paffiuá. babilitatem & prom- 
puitudinem motionis fideribus negauit : 
quare non inuenies caufam quietis, fi femel 
dederis motus. Perpetua commotio erit , fi 
aliquando. 
Io aeo e VIE UMEN s 
-Sxon fuut duo motusin calis. 
Ontrarij celorum motus impoffibiles 
« 7 Videntur : ne iftud obtendas ad. vanitá: 
tem animarum czleftium , aut neceffitatem 
Intelligentiaram. INullum corpus fimplex 
*. binas motiones excipit diuerfas ; aliud enim 
eft , moueri à duobus impulfibus contrarijs; 
aliud ; per duos contrarios motus. Hoc.tam 
arduum eft, quàmfimulin duobus effe lo- 
cis. Nullum corpus nifi vnum locum para- 
re fibi poteft , nullum nifi in vnoloco effe. 
Motus localis quid eft, nifi comparatio loci 
| —. oui? Quare vt diftinguantur motus , loci 
diftinguendi funt. Nullum corpus fimul po-- 
diftinétos tmotus. QE diced 027 eg 
Dices, eiufdem loci diuerfasacquifitiones 
poffe effe. Fateor, fi à diuerfis locis difcedat 
teft habere fimul diftinctos locos , ergo nec 
. mobile :at vt difcedat à diuerfis locis, quod. 
 mecellarium eft diuerfis conquifitionibus lo- 
. €i, deberet fuiffe in diuerfis: Hocimpoflibi- 
. leeft;fuifle aliquando fimulin diuerfis locis: 
ergo impofhbilis eft duplexconfecutio eiuf- 
- demloci. Vnde diftinguesiftas acquifitio- 
nes , fiab vno eodem.loco proficifcaris in 
alium eumdem locum. Cum ijfdemn om. 
nino terminis , à quo proceffit moles , & in 
- quem acceffit, non poffunt" motus diuerfi 
efle. Bené autem poteft idem motus à di- 
..- - terfis caufis fieri , imó contrarijs.. Tunc fo- 
— lümfiet; vt vnus motus fit attempeyatior. 
1 gu 
 HISTORLÉ NATVRA LiB il | -— | 24 
Concurrentibus enim oppofitis itiipulfibus, 
fiet vt motus diuerfus fit; quàm (i ab alteru.- 
tro folüm, non quód duplex.Ita qui in nauí 
dilabente progreditur , non dupliciter mo- 
uetur , fed diuerse quàm fi in folido & ari- 
do. Vectio nauis, & progreffto hominis, 
efficit vc diuersé locum dcquirat, quàm fi 
 folüm veheretur , aut folüm progrederetur; 
fed reipsà vnus tantum motus eft. Adijce; 
quód licet contrarias motiones;niti oppofiti 
impetus non agent. At vt impetum imprie 
mat vnum corpus alij ; non fufficit fotietas 
& vicinitas;id eh contiguitas;fed impulfione;. ' 
fed occurfu eftopus. Nulla moles alteram 
impellere valet, quin fe etiam eódem verfus 
impellat , & illó nonnihil pergat quó pellit, 
Ergo pellens; vt impellat alterum , (edem 
mutare debet, fiue tueri. Hoc addiderim 
propter repercuffionem fortaffe,cum paries 
cafus reddit pilam: at prima impultio mini- 
mé eft;quin feipfum impellens illorfum mu- 
tct, Quis autem dixit.celum vltimum mue 
tare ficum? Mautaret & mundus. Solüm cir- 
cularis motio in eodem omnino fpatio con- 
ceditur [phaeris; Ergo cm neceffe fit, vt qui 
concitat impulfu fuo alium,mutet item fpa- 
tium, celum extremum aliosnon impellet; 
nonenim diícedit vel cantillum & fuà fede 
in eodem immobile fpatio commotum. A d- 
huc ex naturà impulíionis iftud expediam. 
Omnis ratio impulsüs inter corpora , con- 
tentio locorum eft: nemo impellit,quin oc- 
curtat. Penetratio impoffibilis moli , facit 
vt valentior infirmiorem iactet e loco füo,ve 
Apfa occupet. Ergo fi vnum calum pellit a]- 
terum fedem alterius appetit,aut partem fe- 
dis. At vnumquodque contentum non ne- 
gabis fuà fede , ergo alijs nullum infenfum 
erit, nullum inquietabit aliud. Incom gio- 
dum exemplum ia&tatur nauis inulti: 
homines, & rota conuoluentis forificz 
infidentem:nam & hic impulfio eft, & qua. 
dam ríxa locorum. . Grauitat homo fuper 
nauim; formica fuper rotam : imprimit ho- 
mo grauitate füà naui impulfum, nauis im- 
pedit refiftentibus item aquis , & tutatur los 
cum fuum;in ipfumQue hominem etiam re- 
pellit. Hinc fit vt mutuo impetu & renifü 
 &ohzrentibusconuehat hominem nauis... 
pert a 
ICAPVT VIL. 
«Primum mobile non potef rapere — 
|o codimferiores orbes. 
A T celi non onerofi funt;non grauitané 
vnum fuper alterum , nonfe viciffim 
aut deprimunt, aut expellunt ; ideó nulla. 
fphzra rapax aliarum elt. Finge totam cze-. 
lorum molem quieuifle : anne dices , vnum 
] dnt orbem 
