* 
: gor agitabit. 
20 
] * 
vt cum honore defereretur,. In hac parte 
Ariftoteles, Mitius gubernacula celorum 
per Itelligentias interpretati funt, Albertus 
Magnus, zquiuocas permittens qua(dam 
animas ;& D.Ihomas, vtiqueetiam Ma- , 
€nus;affi(tentes fufficiens mentes. Auctor 
hbri de Caufis vtrafque coniugauit; Sed & 
"Trallianus & formam motricem, & Inxelli- 
gentiam atfiftentem.. Minor fané debeba- 
tur reuerentia opinioni tantà perfidià geni: 
tz;,ad cuiusaffertionem folus error impulit. 
Ablegato errore , animatio mentium ne- 
ceffaria non eft , quare nec affiftentia. Da. 
Deum prouidum , daimmenfum , & tolle 
aftris animam , exzquabis tetrz , campis; 
omnia ex aquo fine animatione diuinus vi- 
Cali, 
quentes, rats 
Lucentemd, globum Luna yTitaniat, dila; 
Spiritus intus alit, totamá, infufa per artus 
CMens agitat tnolem , ey magno fe corpore 
eife. : | 
Mifcet quidem , fed immixtus ; (ibi vtique 
feque fubfiflens, nullà corporisaffe&tus con- 
tagione,nec commetcio. Ánne Deo contra- 
&a eft Luna-tenus dominatio natufta , quà 
fua cuique rei committit. officia. propria 
Saxa fine ductore , fine affiftente , fine ani- 
mante fpiritu , fciunt viam terre , & ipfam 
quzrunt fineerrore dilapfàá. Quando ignis 
fublime iter ignorauir, etiam fine intellectu; 
aut infidente,aut comitante? Flumina mare 
repetunt fine pzdagogo , prata flóres pin- 
gunt, diftinguunt colores; arbores circulant 
& terram , campofá, fi- 
poma & fru&us , animalia migratiories fuas. 
difponunt , aftutias moliuntur; & ramen 
amentia funtiftailla inanima. Tot miran- 
dainferior natura fine magiftro facit , cur 
terris rudiores fingimusczlos? O ignauiffi- 
mam molem fi fe verti nefcit,cüm fciat api- 
cula volare etiam onerata,(ciat laborare,or- 
dinare fauos, occupare nedare ! Cur, fi ter- 
reftribus munia fua & motus funt natura, 
cxlisnonerit? Non. totum occuparunt 
Deum terreftria , fupereft diuinitatis etiam 
in clos ipfos fine vicarioalio quàm naturà. 
Quem conftituit alium fuper terram ? aut 
quem pofuit fuper orbem quem fabricatus 
c(t? Nempe ex.zquo tertz czlique:procura- 
tionem agnouit Eliu. Anne non patéret di- 
uinz potentiz fpontanea volubilitas cli? 
fi paret , fi poteitfieri, curnon fadum eft? 
Vnde colligimus contrarium ? Quid aliud 
fuiflet, fi cxli vluró & intimá inclinatione 
mouerentur , quemadmodum omnis na- 
Cuxa mouctur? 
JOANNIS EVSERII. 
NIEREMBERGIÍ- 
^ De motione celorum. 
N Efcio quid caufari poffis;niti ordinerri 
LN. vniuerfi, vt fuperiora per inferiora re» 
gantur , & connexionem fuperioris &z imi 
mundi. Vtique naturz fuperiores gubernent 
inferiora,fed habeant inferiora fuas naturas. 
At quàm egregias dabimus czlis,fi e conci- 
tare non eft, quod vel calculus pendens ha- 
bebit ? Plané ex fe torpidam naturam & 
otiofam largimur. Satis fuperiora admini 
ftrantjiftainferiota dum curant,dum cufto- 
diunt fingulos homines , dum conferant 
fingulas fpecies rerum, de quo alibi differüi, 
Sausin hoc connexio mundorum conftabit 
fenfibilis & intelle&ualis. Siti iinüs;refpis | 
ce l'iominetaüinodus eft vniuerfx fubftantiz, | 
nexus vtriufque mundi. Non opuseft ani- 
mabus czleftibus, nec Intelligentijs , vt fint 
vicariz naturarum; fed Intelligentijs folüm : 
vt profpiciant naturis, non vt fint ; hon vt 
fuppleant, fed vt ferttent,contineant. 
Dice tantam czlorum molem fine vá« 
lentiflimà vi alicuius editiffüima: & fuper- 
mundialis effentiz citari non poffe. Con- 
trouérfum eft de celorum naturà & excurfu., 
Demusnunc celosomnino;quales feruntur, 
folidiffimos , incorrüptibiles , & omni füà 
mole & parte circummouendos ; nihil faci- 
lius effet moueri ;nihil habiliusia&tatui.Nam 
qui czlos incorruptibiles przdicant;non di- 
cent graues. Ifta qualitas terum pereuntium. 
& imarum cft. Si graues nón funt,quid refi- 
ftet ptopellenti? Ar vbi nullam vides ref ften- 
tiam, curingentes & paene diuinas vires pre- 
paras? Anne credes fatigationem, vbi nullus 
Jabore(t? Labor non eft,vbinon eft difRcul- 
tas: difficultas non eft , vbi nec renifus. Ad 
hzc, nulla pronior , nulla facilior commo- 
tio,quàm circularis , & corporis penduli & 
volubilis. Non inuenitur in fpatio eius cur- 
fus, quód peruadenti refiflat; nam totum in- 
teruallum corpus peruadens occupat, nec 
extrà it. Perinde fine impedimento ,ac fi 
perinaneexcurieret, vbi motus fine magno 
impulíü maximus erit , & citiffimus libero 
campo. Adijce,quód hac corpora circularia 
fufpenfa non conuoluunturijfdem penitus 
lineis orbicularibus; nec tam exa&té, vt om- 
nino & ad infallibilem amuffim in eodem 
fpatio gyrentur, quin tantifper varient: qua- 
propter verberatione circumflui a&ris mo- 
rantur ,tum & ipsá grauitate fu4.. Nullum 
iftorum obftaculum in czlis eft : non enim 
variántur,nec minimüm:e fui prafcriptione 
fitus ; non grauitant,. Quid ergooblttat fa- 
cilitati motus? Itaque duplici capite czeli 
| E | Con- 
