HISTORIZ& NATVRJE L1B. VI, 
L 
CAPVT XXIV. 
dQuamodo generentur plante. diuer[e va-- 
tione culture, e» de erroribus defcri- 
ptiouum. 
4 Etccrdüm & culture ratio magnopere 
immutat plantas. Dupliciter hocacci- 
dit,nimirum cüm cui debetur cultus non 
adhibetur,;vel econtrà. Vterque modus ma- 
gnam in plantis varietatem efficit : quà fit 
quód minus cognofcantur. Variant enim 
magnitudinem, tactilem qualitatem , colo- 
rem,faporem;odorem,formam:atque hanc 
non folüm quia ex culturà diuerfz formze 
.Àn fru&tus, folia;plantas integrasimpriman- 
tur; fed etiam quia quandoque vna fpecies 
in aliam mutatur. Nonnumquam & fub- 
ftantiam ipfam variapt ; addendo vel dimi- 
nuendoin plantà : vt cüm ex fructiferisin- 
fructiferz fiunt, & econtrà. 1 andem obfer- 
uare oportet , in delineandis plantis duplex 
mutationum genus contingere poffesvnum, 
quod ex ipfis plantis ortum ducit , cüm hz 
Ob. mutatam faciem cum defcriptionibus: 
- non conueniunt; alterum ,cüm defcriptio- 
nes planti$ au&orum culpàaccommodan- 
tur: proptereà habito fermone de primo,re-- 
'. flat de altero verba facere ; deícriptiones 
namque non accommodantur plantis vel 
.. ob inepram comparationem & fimilitudi- 
nem vel ob multorum fignotumdefectum, 
vel nullà appofità plantarum notà , vel ob 
 mendofüm codicem : nam inter alias diffi- 
cultates , qu& auctores omnes de materià 
Medicà fcribentes-fummopere fatigarunt, 
maxime feré cft plante delineatio. Vnde 
cum alicuius plante notas, vt pofteris cog- 
 nofcendam relinquerent ,. defcribere vel- 
lent, nullà meliori viàid affequi potuerunt, 
quàm plantas plantis comparando. Q uód fi 
ex plantis non poffunt, ad animalia fzpius, 
iterumque ad multaalia confugiunt. Q uare 
fi Diofcorides Aberidem deícribens , eius 
folia lilij foliis fimilia dixiffet ; mala effet 
comparatio , & erroris caufam przbuiflet. 
Sic fi acori folia narcifci folijs (1milia fecif- 
fet , & athamantici folia ferule folijs com- 
paraffet. Pariterífi quis abuiapatlim deltcri- 
bens; eius folia lauri folijsfimilia fecerit; aut' 
- fiayotectlis folia , perfonatz folijs compa- 
tauerit ; vel (1 toapatlisfolia, mali medicze 
folijs fimilia dixerit , deceptionis caufam 
praeberet. Et fic in, alijs comparationibus, 
quas breuitatiscausà omittimus. Contipgit 
quandoque ob multorum fignorum.dete- 
- €um deceptio, vt in acacali, arifaro; amoni, 
——  paliuro,nonnullifue alijsiin quorum delcri- 
' ptione paucas notas Diofcoridespofuit , & 
ic 
multas omifit, Ob hoc deceptiones in his 
dignofcendis multz contingere poffunt,nifi 
quis diceret, Diofcoridem pofuitle perpau- 
Cas Dotas, ita tamen praecipuas, vt recte in- 
tuenti non fitadmodum difficile predicta 
dignofcere fimplicia. Sicin thilxochir feu 
flore nigro defcribendo , (i notz ex filiquis 
defumpta omitterentur,deceptio continge- 
ret. Pariter & cozolmecatl,feu curiarum tu- 
ne, fi notz ex fru&u fümpta non poneren- 
tur; funt enim nonnullz plantz his fimiles, 
fed hifce notis viribufque fatis differunt. Ita 
etià in hoitziloxitl, feu atbore bal(ami Indi. 
€i, figna ex floribus fumpta, tin defcriptio-- 
ne omitterentur, errandi occafio przbere- 
tur. Interdum in. plantarum  defcriptione 
nulla à defcriptoribus ponitur nota , vt 
Diofcorides in bulbo efculento , ftructio, - 
fligine,fcandice;crocodilio; fpinà Arabic, 
pulegio,caro;ftoebe,lagopo,cpipactide,cha- 
meleucà, empetro,& alijs fecit, quas tam- , 
quam fuo tempore vulgo notas , fuis fignis 
deícribere omifit. Temporis pofteà diutur- 
nitate, & Medicz profefforum materia in- 
.curiá;harum memoria perij: & hincerroris - 
accontrouerfiarum polleris occafio orta eft. 
Ob mendofum codicem errores quamplu- 
rimi quandoque contingunt, multzQue re- 
periunturin Diofcoride mendz, quz plan- 
tarum cognitioni (unt impedimento ; quod 
librarijsaut verforibus potis quàm aucto- 
ribus adfcribendum eft,vtin didtamni Cre- 
tenfis defcriptione tgadità,in quà neque flo- 
rem , neque femen proferre Diofcorides af- 
ferit, quod penitus falfum eft : contrarium 
namque ab omnibusobferuatur. quem lo- 
cum perbellé Bartholomazus Marantha fuà 
de dignofcendis fimplicibus Methodo re- 
Ítituit, à quo nonnulla eorum quz diximus 
Jmutuauimus. Sicinbraífice marinz, tum 
etiam lithofpermatis, nymphzz ac femper- 
uiui tertij folijs à Diolcoride deícriptis ap- 
paret: eodemque modo in agallochi defcri- 
ptione textus deprauatio timetur ,' dum 
Diofcotides maculatum efle inquit;qui tex- 
tus à Matthiolo ex Orifbafio,à quo nulla fit 
macularum mentio, emendantur. 
Cep VUESQUXVI- 
De artificiosa arborum generatione. 
 Riificiofiffimus generandarum dege- 
| A nerandarumQue & nobilitandarum 
arborum ritus , infitio eft ; cuiwstria genera 
Graci nouerunr, vnum fub cortice;alterum 
in trunco, tertiuni perinoculationem,quod 
emplaftro fit: de quibus diferté Florentinus, 
"Didymus, & Diophanes, Latini veró-pro- 
feffores colendiaeri addiderunt quartum 
cis genus 
