 HISTORL& NATVRELIB.XLh. 
tione miorantibus; ánirtii causá , quód mihi 
exircin terram ob Arabes vagátes,non effet 
turum , panis fruftula de accola vnius con- 
filio proiiciebam in fluuium : pifciculoram 
 aggregata eft illicó multitudo adeó fecura,; 
vt fubmitti fibi portas paterentur,certatim 
ad natantia fruftula panis, vti ad mellitum 
aliquid rabidx mufce,accurrüt.Sportas mox 
eleuabamus refertas,idQue ad libitum reite: 
rató facere licebat. Attamen interrogati ac» 
colz, cur tanto tempore vigerent eorum . 
4 pifciculorum curmz; non comedi ab eis pi- 
Íces,quàd noxij fint;intelleximus. Fui ego 
monitus;ne vllum ex eis manu caperem; fpi- 
nam in corurm. dorfo rubram oftenderunt: 
ftudere pifcem,vti apes aculeo;f pine cufpide 
captorem ferire, Chiribichenfibus non eft 
ca cura;fünt commodi pifces hi. Genusalte- 
rum pifcationis tutius eft & génerofum. 
Nou inter fcaphas ardentes portát tzdas, 
& quà experimento norunt magnorum pi- 
fcium verfari greges, proficifcuntur , taedas 
extra cymbarum fpondascircu mrotant flà- 
rantes. Ad lumen properant pifcium agmi- 
 na:fuícinis & fagittis iactatis perimunt ad li-- 
- bitum,falitosQue,vel fub ardenti Sole defic- 
catos; in ciltas componunt, venturofQue ad 
corum fora mercatores expectant. 
 CAPVT LVIL 
De pifcatione. teclarum. 
Igna quoque natratu eft pifcatio Ni- 
gritarü, qui nocturno tempore pifcatu 
. inuigilat; accenfas faces manu alterá,vt cer- 
nere poffint fibi przferentes,alterà vero ma- 
nutridentem feu fufcinam tenentes : hac 
enim. pifces accelerantes confodiunt , & 
aquá extractos reponunt. Faces hafce ex li- 
. gnoarido & leui przparant: fiffum enim il- 
. lud, & oleo:de palmá probé profufüm , in 
fafciculos brachij alicuius cra fitie, longitu- 
dine veró fex feré pedum colligunt, qui ac- 
cenfi lucidiffimam flammam gignunt. Alij 
ignem in fcaphis fuis exftruunt, quarum la- 
tera quatuor vel tribus funt pertufa forami- | 
nibus , per quz radij flammantis ignis in a- 
quam proiedi pifces alliciunt:qui aduenien- 
«tes fufcinà poftmodum confoffi capiuntur. 
. Sunt etiá , qui licet noQu capiendis pifcibus 
operam dent, nullis tamen Ícaphis & naui- 
- culis vtuntur , fed inlittore fefe continent: 
medià autem node aggreffi, alterà quidem 
« gnanuardentem facem, alterà vero. fi(cellà 
fcirpeamivel arundineam , qua corbem re- 
| prafentat gallinariá, pullis infterni folitum, 
X erripiunt. Sicinftructiaquam vmbilico te- 
nus ingrediuntur , llümini contranitentes. 
Cumque pifces lumini appropinquare vi- 
rV 
$61 
dent, fiícellà eis ftatim infternunt;inimiffa- 
que. per orificium füperitis manu;eos appre- 
hendunt , quos captos poftmodó funiculo 
vel chordà, per oculostraijciunt; & à collo 
fufpendunt, donec quátum fatis eft pifcium 
acceperint. Pifces veró tali ratione capti; 
formá ad cyprinos & praíenios noftros 
quàm proximé accedünt,& carnem bonam 
habent, quz falmonem feré refipit. 
CO PVT EVI 
| De pi[cationibus alijs Teruatenfium. 
T Ernatenfes pifces maiores captüri, hac 
: arte vtuntur;Pifciculos primó minutos 
retibus concludunt: his captis, arundinem 
longam furreptam; in nauiculze proram fta- 
tuunt, in cuius fummitate foramen excifum 
eft, per quod funiculum hámo donatum 
dimittunt. Hamus veró folio aliquo conte- 
&us eft. Sicergo funiculus vento ante naui« 
culi propellitur: pofteà ad funiculum pifca- 
turus confidés,pifciculosaliquot hamo ob- 
ijcit redtà fupra aquá fufpenfo.quo dolo ma« 
iores pifces fallunt & inefcant dum capian- 
tur. Sed & ad captandos eos corbibus vrun- 
tur,quosin fundum emittunt:vbi fi diurids 
fuerint;de fcaphá deorfum in aquam profpi- 
ciunt , & an pifces aliquot capti fint obfer- 
uant. Q uód fi qui infint,tum ex fcaphà quis 
in vndam exiliens, corbem cum pifcibus ex 
fundoattrahit. Hicíi quisroget , quí fieri 
poffit, vc corbem infra vndam quindecim, 
fedecim , feptemdecímve orgyiis infundo 
iacenté videre, & an pifces infint vel non,di- 
fcere pifcátor poffit : fciat ; eiusloci aquam 
tam claram & perlucentem effe,vtanchore- 
quoq; nauium in fundo expre(fiffimé vide- 
ri queant; nec hocfaltem, verüm etiam ob- 
natantes pifces quoquouerfum accurate ob- 
natare poffe prznofci; nam vndzx fundus 
tam claré profpici poteft, ac fi vnum faltem 
pedem à contuentis oculo diftaret. 
CAPVT LIX 
De balemi pugnacibus. 
Vxta infulam Loandam, ad latus maris, 
plurima balznz confpiciuntur, quz in fe 
inuicem magno boatu infurgunt ac fauiunt, 
adeó vt ob cruentum quod ineunt prelium, — 
plures fzpe in littore extin&z. reperiantur. 
Has incolz diligenter per littora 'conqui- 
runt,atque é pinguedine vnguentum quod- 
dam parant , quo naues picis loco illinunt. 
Q uamuisautem hic femper balene cernan- 
tur,ambratamé hic nulla;non grifea quam 
vocant,non candida, non nigra. E:quoeffi- 
CItür; 
