326 
gnopere confert. T rita folia,ac pugilli men- 
furà ex aquà auc liquore aliquo conuenienti 
 bibita , placant vétristumorem, hydropem 
curant, vrinamac menfes euocant, & com- 
plures alios his fimiles pracítant vfus, à me- 
dicamentis fimplicibustertio ordine calen- - 
tibus ac tenuis fubftantiz: pracftari folitos. 
lam frigidisquàm calidis regionibus exul- 
tat: feritur radice ac femine, habeturQue in 
.delicijs non in hortis modó ac viridarijs, 
fed vafis quoque fidilibus fata , quibus do- - 
morum tabulata atque feneftrasornare ma- 
tresfamiliasfolent, & hortos pentiles con- 
ftruere.Omni regione & tempore proucnit. 
CAPVT LXXIX 
De caquanquabuitl, Jeu from arbore. 
Aquanquahuitl, ab alijs pochotl voca- 
ta, arbor eft magna;aculeis horrida, fo- 
lia oliuz ferens magnà ex parte, fru&um 
melo-peponi paruo formá & magnitudine 
fimilem , plenum lanugine fibratà canden- 
ti, fplendentique, & bombycinis filis laxis 
& vndulatis parum auc nihil diffimili que 
nci facilé poffit , & in bombycinas veftes, 
quas fericcas nonnulli vocant , aptari , lon- 
.gé minori difpendio , fumptuqQue tenuio- 
ri & faciliori operà, quàm quz fericono- 
ftrati parando folet adhiberi. Verüm is 
€lt mos horam , vt qua carius veneunt , ar- 
dentids affedent. Inter(tant veró pradi- 
&am lanuginem granula quxdam orbicu- 
laria canabino femini formà & magnitudi- 
ne. fifnilia, dulcia ; grata guftui , dulciumd; - 
amygdalarum feré fapore, quz cruda to- 
ftáve , excitant appetentiam , füntqQue .ad- 
eó impinguandis corporibus accommoda , 
vt rebus gerendis reddant homines , qui eis 
vtuntur , inhabiles atque ineptos. Flos eft 
albus & modicus, nec formà vocato yzca- 
xochitl diffimilis. Sunt ( vtcirca Capitis 
initia iam attigi ) qui vocent hanc arbo- 
rem pochotl, ob foliorum fimilitudinem, 
quam habent cum illisverz pochotl , etfi 
longé fint minora , arborifque minime , vt 
hzc , fpiniferz aut fructifere. Calido 
clementiQue gaudet cxlo , fed calidiore 
magis ; locaque & campeftriora. & nionta- 
na exornat, nec vlli fere eft incognita. 
CAPVT LXXX. 
De pythabayd. 
L faxorum fciffuris nafcitur pytha- 
haya. Odit pingue folum: fru&us acro- 
dulci mixtus; fapidus,quemadmedum ma- 
IOANNIS EVSEBII NIEREMBERGII- 
jum Punicum feu granata. Rubri coloris 
aureum aquat - 
intus. & extràeft ; malum 
magnitudine. ; | 
— - 
CADAT CN SE 
De chbichá ex "mAIz t9. 
Hicha eft vinum ex maizio , quà ine- 
briantur Barbari, Tundunt & moliunc 
duabus petris maizium, admixtà aquà;inde | 
hit maffa quzdam.Femina qua molit,fumit 
per interualla particulam, & mandit;rurfus 
abijeitin maffam. Dicunt pro fermento id - 
efle, &caufam iucundz acedinis. Pofteà | 
aquàá coquunt;& effufa in vrceos biduo;ace- 
fit.Gratiffimus hic potus Indis,nec contem- 
nunt Hifpani. Feminz noflrz inuenerunt 
artem elegantiorem conficiendi illum , mi- 
nori ftomachi horrore. Salutaris hic potus, 
ficut & ipfum maizium , renum & iecoris 
dolori,calculi & vrinz retentioni. 
CAPVT LXXXIL 
De biacis. 
Iaci feré imitantur poma maris mor- 
tui. Inania poma funt, feré nihil ha- 
bent nifi corticem & officulum inteftinum; 
prattereà vacua. 
QA P-AXCT XC 
De radiabus. albis. 
ME apud Perüenfes expurgandi vis 
radicum albarü,paruis rapis imilium. 
. Mas & femine feruntur. Ex mare vncia vua, 
ex feminá altera fumitur, aquà diluto eius 
puluere. Qui fumptit,(ub Sole decumbit,ve 
cxleftis calor iuuet vires herba.Poft horam 
admirandá laffitudine contabet refolutis . 
artubus, vt confiftere nequeat;multa dein- 
U 
de capiti vertigo: & inanitas: reliqua mem- 
bra,brachia;crura,venze,nerui,iü durae tám- 
quam fomicis incedentibus affe&ta: purga- 
' 
tio: ytraque vià fit, excernitür omnis mali- 
gnitas intrinfeca,vfque ad vermes aliquos &, 
lumbricos;interim tzdium,marcor,& fum- 
ma laffitudo; fed abífolutà purgatione, ma- 
- net vegetus, valens, famelicus. 
CAPVT LXXXIV. 
De battatzs. 
Ndi effodiuntetiá tellure fuapté natu. 
rà nafcentes radices,indigene battatas ap- 
pellant. Infubres napi videntur, aut magna | 
tepum 
! 
l 
