it |. HISTORLE NATVRA LIB.XI V. 
ces quoque purpurez inclinantes in nigro- 
rem intus przalbida-. Seruntillas, poft bien- 
niumimó triennium effodiunt, afperis cor-' 
radunt lapidibus,deinde premunt quodam 
torcularis genere, eliciuüt füccum,& in pa- 
tula vafculafiglina fundát igni lento calen-- 
tía: ita coagulantur placentz quzdam ma- 
iores vel minores; ad communem victum. 
Comeduntur etiam iuccexz coctz. & affz. 
Succus earum potus peftilentiorveneno eft; 
' coagulatus in panes, falubris. Confirmant 
hzc,& explanabtit quz Petrus Martyr fcti- 
pfit. Quando plantare iuccam ftatuunt,ter- 
ram egerunt tenus genu, & effofTam erigüt 
intumulos quadratos nouempedales, duo- 
decimque ex ipfis iuccz truncis fefquipeda- 
libusautcirciter tumulos ternos cuique]a- 
teri praebentes, infigunit rranfüerfz , vt fere 
inipfiustumuli centro cufpideseorum con- 
uenianc Ex illorum internodijs;& infixa cu- 
 fpide radiculz capillares prodeunt. He pau- 
latim acutze, in éas conuertuntur, füperant- 
que maturze lacetti ac fzipé femoris hutna-. 
nicraffitudinem longitudinemque: ita cu- 
Tiulata, illa terra. fere vaiuerfa digeritur in 
radices;fed maturefcere iuccá irniquiunt non 
breuiori fpatio quàm fefquianno. Inquiupt 
.quoque,quó vlterius ad biennium víque fi-- 
natur, eó fieri meliorem perfe&tioremd; ad 
.panemconficiendà. Euulfam lapidibus ad 
id paratis, veluti fcalpro noftre femipz ca- 
feum, conterunt , & premunt demum, aut 
facco ex herbis vel caniculis fluuialibus có- 
fe&o imponunt, ponderofo lapide fuperie- 
&o, diemque naturalem appenfum finunt; 
.& Íaccum eijciunt ; diximus namque, effe 
apud infulares mortiferum. Attatnen fi co- 
quatur , falubris eft füccusille , vti é noftro 
ladeferum. Hocaduertendum,;apud hos 
. continentes minime noxium effe iucce fuc- 
-cum. Multa dicunt effe iuccarum genera. 
.. Vnum altero fuauiusatque illud alio pre- 
tiofius eft ; quo Regulis edulium paratur. 
Sunt quibus veícanturNobiles;funt & qui- 
bus populus;Exficcatam veró iuccam inta- 
bellas fi&tiles ad id compa&tas veluti pref: 
fum noftricafeum diftendunt coquendam; 
Is eftcotum panisprimarius. Hunc vocant 
calabbi. ' oe One at 
a 
pe) vs 
CAPVYT XCVIL 
De agibus. Í | 
"A Dijciá alia ex eodé au&ore. Radicibus 
M Barbari Indi noftris napis;& magnicu- 
5 : A : WE Ee 
| dine & formáà,fed guítu dulci; caftanez te- 
. netz adhuc fimilibus, ad cibü vtuntur. Has 
. ages vocant ipfi. Eft & aliud radicis genus, 
| quam iuccam appellant ; ex hac & panem 
/ 1 
329 
conficiunt, Agibus veró magis aflis aut eli- 
xis vtuntur qnàmad vfum conficiendi pà- 
nis;iuccam veró fedtam & comprefIam (fuc- 
coía namque eft) pinfunt;& in placentas co- 
quüt. Agium fpeciesinnumerz funt ;à folijs 
& floribus earum varietas dignofcitur. Ha- 
rum fpecies vna dicitur guanaguax, hac eft 
intus forique albida : alia guaraguei;colo: . 
rem habet víolaceü foris, intus autem can- 
J| didum. Appellant alios ages zazaueios:hi ru- 
befcunt foris; intus candefcunt ; aliosfqui- 
uetes;intus fori(que albidi funt. 
CGADPVT XGVIIL 
De euin. n 
| 
EZ tribus radicum & granoturh ad con- 
aficiendum panein generibus;quz iucca; | 
ages, GC mais appellantur ; & ex palmarum 
frudtibus vina conficiunt. , vti Germanos; 
Belgas,Britannos, montanos etiam noftros 
Hifpanos;putaVafcones,& Aftures;& in al- 
pibus Noricos ; Sueuos & Heluetios, ex 
hordeo triticoQue; & pomisalicam confi- 
cereaudiuimus. Alba; nigra etiam, vario- 
rumque faporum,& mulfum pleraque imi- 
taptia apud Comogtum fe potaffe vina 
dictitant; | 
SG APVT OXCIX. 
| De acarachd, —— 
17 
Á Caracha radixapij inftar folia eimit- 
4. K.tit, lucunda funt affa ; optima,fi con- 
Íeruentut facchato: 
] 
CAP YO. «6 
De cabuyá. 
(v reftis oblonga dicitur circa Ve- 
«3necuelam ex quoda cannabis genere; 
aut vicario.Frutex,cüius folia víque ad fex 
drodantes interdum prolixa,duos prope Ja- 
ta,deüinuntin acumen, alioqui craffaymolli 
carne,quà abiectà extrahit fibras; imitatio- 
ne cannabis vocantur. Poftquá extradtz & 
copulatz fiqua;ab alijs cucuiza;inde funes 
adomnia minifteria fiunt (f£partum,vbi hec 
planta;ineprumjnifi folojnàm parum tenax 
& inconftans.) Extremitas germinis tenera; 
pro herbà fullopis dealbat lini, & alia. Nifi 
refecetur;erumpit in palmitem;qui fatis có- 
tignandis domibus; ob nimiam ariditatem 
incorruptibilis , nifi madefiat; Nulla aptior 
materia excipiendz € filicepercuffo fcintil- 
lx. in cordeenim quàm mollis eft. 
| Ec C A- 
